Διευκρινίσεις στὴν ἀνατομία τοῦ «ἐθνολαϊκισμοῦ»

Σὲ μία ἀτυχῶς διακοπεῖσα ἐνδιαφέρουσα ὑποσυζήτηση περὶ ἐθνολαϊκισμοῦ διατυπώθηκε ἡ παρατήρηση ὅτι ἂν κάτι ἑνώνει τοὺς «ἐθνολαϊκιστές», εἴτε αὐτοὶ εἶναι συντηρητικοὶ Ἑλληνοχριστιανοί κι Ἑλληνορθόδοξοι εἴτε ψιλοναζὶ εἴτε Λιακοπουλικοὶ «Γεροντολάτρες» εἴτε ἀρχαιολάτρες (μὴ παγανιστὲς ἀλλὰ σχετικὰ ἀντιχριστιανοί), αὐτὸ εἶναι ἡ ἀντιπάθειά τους ἀφενὸς στὸν Φιλελευθερισμὸ κάθε εἴδους καὶ ἀφετέρου στοὺς κάθε λογῆς ξένους (τῇ ἐξαιρέσει τῶν ξένων ἐπενδυτῶν καὶ τῶν τουριστῶν). Αὐτὸ θέλει ὁρισμένες ἀπαραίτητες διευκρινίσεις.

Πρῶτα ἀπ’ ὅλα, ὁ ὅρος «ἐθνολαϊκισμὸς» εἶναι δημιούργημα τῶν ἐχθρῶν ὅλων ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ὁμαδοποιοῦνται ὡς ἐθνολαϊκιστές. Εἶναι, ἂς ποῦμε, καλύτερο παράδειγμα «ἐπινόησης» ἀπὸ ὅ,τι ἡ ὑποτιθέμενη (κατὰ τοὺς «ἀντιεθνικιστές») ἐπινόηση τοῦ ἑλληνικοῦ ἔθνους ἀπὸ τοῦς Έλληνες Διαφωτιστές. Μοιάζει, ἂς ποῦμε, μὲ τὴν ἄποψη ποὺ ἔχουν τουλάχιστον ὁρισμένοι Μουσουλμάνοι (ἂν ὄχι ὅλοι) περὶ «Ἀπίστων Δυτικῶν», ὅπου συγχέονται καὶ ταυτίζονται ἀδιαφοροποίητα οἱ ἄθρησκοι-ἄθεοι φιλελεύθεροι (liberals), ἀκόλαστοι καὶ ξέκωλα, μὲ τοὺς «Σταυροφόρους» καὶ τοὺς πιστοὺς χριστιανούς. Ἀμφιβάλλω ἂν οἱ παραπάνω χριστιανοὶ ἀντέχουν ἕναν ἀντιχριστιανὸ ἀρχαιολάτρη ἢ ἕναν ναζὶ ποὺ ἀσχολεῖται μὲ αἵματα καὶ φυλές, κι ἂν μποροῦν νὰ κάνουν χωριό μαζί του. Ὁ ἀντιεβραϊσμός, ὑπαρκτὸς σὲ ἀρκετοὺς χριστιανούς, ἔχει τὰ ὅριά του: Ὅταν, γιὰ παράδειγμα, ὁ «ἐθνικολαϊκιστὴς» χριστιανὸς πιστεύει ὅτι ὁ Ἰησοῦς ἦταν Ἕλληνας, τότε δὲν μποροῦμε νὰ κάνουμε λόγο γιὰ χριστιανὸ  πιά, ἀλλὰ γιὰ ἀρχαιοκεντρικὸ ἢ ἑλληνοκεντρικό. Προσωπικά, βρίσκω τὸν ὅρο παρόμοιο μὲ τὸ «φασίστας» (στὴν καθημερινή τους χρήση), ὡς πολεμικὸ κι ὄχι ἐπιστημονικό: Ὡς ἀπόπειρα νὰ ἐξοντωθεῖ κοινωνικὰ ὁτιδήποτε δὲν ταιριάζει μὲ μιὰ ὁρισμένη ἀντίληψη· ἂν ἦταν δυνατὸ νὰ συμπεριλάβει ὅλα τὰ ἰδεολογικῶς ἐχθρικά, θὰ ἦταν ὑπέροχα. Ὅμως, τὸ σκόπιμο ἢ τυχαῖο ξεχείλωμα τῆς σημασίας τῶν ὅρων, ἐπιστημονικῶν καὶ μη, δὲν εἶναι τοῦ παρόντος. Τὸν χρησιμοποιῶ ἐδῶ μὲ τὶς παραπάνω ἐπιφυλάξεις.

Δεύτερον, ὅσον ἀφορᾶ τὸν ὅρο «φιλελεύθερος»: Μὲ τὴ διαφαινόμενη συνύπαρξη στὴν Ἑλλάδα ἰσλαμικῶν πληθυσμῶν, οἱ ὁποῖοι θεωροῦν θανάσιμη ἁμαρτία κι ἀκολασία τὸ ἀλκοόλ, τὸ χοιρινὸ καὶ τὸ μίνι, καὶ κάποτε –τὸ σημαντικότερο– πρόκειται σίγουρα νὰ ἐκφράσουν δημοσίως, καὶ ἴσως μὴ εἰρηνικὰ τὶς σχετικὲς ἀντιλήψεις τους, ὁ συντηρητικὸς χριστιανός (Ἑλληνοχριστιανός, Ἑλληνορθόδοξος) καθὼς καὶ οἱ λοιποὶ ἐθνολαϊκιστὲς θὰ εἶναι «φιλελεύθερος» σὲ σχέση πρὸς τοὺς ἰσλαμικοὺς πληθυσμοὺς ἀλλὰ «ἀντιφιλελεύθερος» (ἕως «φασίστας») σὲ σχέση πρὸς τοὺς φιλελεύθερους ἄθρησκους-ἄθεους. Ὑφίσταται, δηλαδή, μιὰ τροποποίηση τοῦ ὅρου, ἡ ὁποία ἴσως θὰ τὸν κάνει νὰ χάσει κάπως τὴ σημασία του ἄρα καὶ τὴν πολιτικὴ καὶ πολεμικὴ χρήση του. Μπορεῖ, σήμερα ἀκόμη, ὁ φιλελεύθερος ἄθρησκος-ἄθεος νὰ μισεῖ περισσότερο τὸν σιχαμερὸ Ἑλληναρᾶ ἀπὸ ὅ,τι τὸν «ἁπλό, κατατρεγμένο Μουσουλμάνο», ὅμως δὲν εἶναι σίγουρο ὅτι θὰ διατηρήσει τὴν ἴδια ἱεράρχηση τοῦ μίσους ὅταν ἀμήχανα θὰ βλέπει τὸν τελευταῖο νὰ τὸν ἀποδοκιμάζει-δακτυλοδεικνύει.

Τρίτον, ὅσον ἀφορᾶ τὸν ὅρο «ξένος»: Ὑπάρχει μιὰ μεγάλη καὶ διαχρονικὴ παρεξήγηση ἐκ μέρους τῶν «ἀντιεθνολαϊκιστῶν» σχετικὰ μὲ τὴν ἄποψη τῶν ἐθνολαϊκιστῶν γιὰ τοὺς «ξένους», μὲ ἀποτέλεσμα νὰ γίνεται πολὺς καὶ ἄστοχος λόγος περὶ «ξενοφοβίας». Οἱ «ἀντιεθνολαϊκιστὲς» πιστεύουν ὅτι οἱ ἐθνολαϊκιστὲς μισοῦν ἢ σὲ μεγαλύτερο ἢ μικρότερο βαθμὸ ἀντιπαθοῦν τοὺς ξένους ἐκτὸς ἀπὸ ἐκείνους ποὺ φέρνουν χρήματα π.χ. ἐπενδυτὲς καὶ τουρίστες. Αὐτὸ εἶναι ἀνακριβές. Γιὰ παράδειγμα, δὲν καταλαβαίνω γιατί εἶναι τόσο σίγουροι οἱ ἀντιεθνολαϊκιστὲς πὼς οἱ συντηρητικοὶ Ἑλληνοχριστιανοὶ κι Ἑλληνορθόδοξοι (ἂς ἀφήσουμε γιὰ λίγο τοὺς λοιπούς «ἐθνολαϊκιστές») θὰ ἀντιδροῦσαν λυσσασμένα στὴν ἄφιξη κι ἐγκατάσταση στὴν Ἑλλάδα ὀρθόδοξων διωκώμενων Σύριων ἢ ἑτερόδοξων χριστιανικῶν πληθυσμῶν-προσφύγων ἀπὸ ὅλη τὴ Μ. Ἀνατολή. Πιστεύω ὅτι ἡ ἀντίδραση ὄχι ἁπλῶς δὲν θὰ ἦταν λυσσασμένη ἀλλὰ θὰ ἦταν σχεδὸν μηδενική, ἀκόμη κι ἂν ἐπρόκειτο γιὰ ἐγκατάσταση 1-2 ἑκατομμυρίων. Ἐπιπλέον, δὲν εἶναι σίγουρο ὅτι ὁ τουρίστας, ὡς «ἀνήθικος Φράγγος» θεωρεῖται σὲ κάθε περίπτωση εὐπρόσδεκτος ἀπὸ τὶς δυὸ ἐθνολαϊκιστικὲς ὑποκατηγορίες· οὔτε εἶναι σίγουρο ὅτι ὁ ξένος «ἐπενδυτὴς» ποὺ κινεζοποιεῖ τὴν ἑλληνικὴ ἀγορὰ ἐργασίας εἶναι ἀποδεκτὸς ἐπειδὴ εἶναι ἐπενδυτής ὅσο κι ἂν εἶναι «ἀπαίσιος ξένος». Κάθε ἄλλο. Ἑπομένως, ἡ περιγραφόμενη ἀπὸ τοὺς ἀντιεθνολαϊκιστὲς «ἔμφυτη» ἀντιπάθεια τοῦ ἐθνολαϊκισμοῦ (ἢ ὅ,τι ὁμαδοποιοῦν ὡς «ἐθνολαϊκισμό») πρὸς τὸ «ξένο» εἴτε ἀνακριβὴς ἢ ὑπερτονισμένη. Φυσικά, ὑπάρχουν διαφορές. Ὁ ἀρχαιολάτρης δὲν θὰ ἄντεχε τοὺς Κόπτες ἢ τοὺς μεσανατολίτες Ρούμ, ὁ φιλοναζὶ ἢ ἀνεκτικὸς στὴν Χ.Α. κανέναν ξένο, ἐνῶ ἂν ἡ νεοφιλελεύθερη-οἰκονομικίστικη πλευρὰ τῆς κοσμοθεώρησής τους ἦταν ἰσχυρή, ὅσο κι ἂν ὁ τουρίστας ἦταν «ἀνήθικος Δυτικός» θὰ ἦταν εὐπρόσδεκτος.

Γιὰ παράδειγμα, ἡ συμβίωση Ἀλβανῶν καὶ Χ.Ο. Ἑλλήνων, πέρασε διάφορα στάδια, καὶ ἂν σήμερα κρίνεται ὁμαλὴ αὐτὸ δὲν ὀφείλεται ὅτι «πέρασαν πολλὰ χρόνια» (ὁ χρόνος δὲν ὁμαλοποιεῖ τίποτα αὐτομάτως), ἀλλὰ σὲ ὁρισμένες συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Ἀφενός, ἀρχικά, ὅτι ἀρκετοὶ ἀπὸ τοὺς πρώτους μετανάστες Ἀλβανοὺς ἦταν κατάδικοι-φυλακισμένοι κι ἀνάλογα συμπεριφέρονταν, γεγονὸς ποὺ ἐπανέφερε τὶς μνῆμες (πραγματικὲς ἢ λόγω τῆς ἐκπαίδευσης, ἀδιάφορο) περὶ «Τουρκαλβανῶν». Ἀφετέρου, ὅτι οἱ μουσουλμάνοι Ἀλβανοὶ εἶναι Μπεκτασῆδες, δηλαδὴ ἀνήκουν σὲ σχετικὰ ἀνεκτικὴ ἰσλαμικὴ αἵρεση· ἐπίσης, ὅτι εἶναι λίγο-πολὺ ἄθεοι: Δὲν ἐκτελοῦν τὰ ἰσλαμικά τους καθήκοντα, εἶναι «κακοὶ Μουσουλμάνοι». Τέλος, ὅτι ὣς τώρα ἔκριναν πιὸ ἑλκυστικὴ τὴν προοπτικὴ ἐξελληνισμοῦ ἀπὸ τὴν προοπτικὴ τοῦ παραρτήματος τοῦ UCK. Ἂν γίνουν «καλοὶ Μουσουλμάνοι» (πιθανότητα ὄχι μικρή, ὅταν ἔρθουν σὲ ἐπαφὴ μὲ μεσανατολίτικες ἰσλαμικὲς μάζες), τότε οἱ ὅροι ὁμαλῆς συνύπαρξης θὰ ἔχουν διαταραχτεῖ.

Advertisements
This entry was posted in πολυπολιτισμός, πολιτικά, φιλοσοφίες, Αριστερά, Ελλάδα, Ισλάμ, θρησκεία, ιστορία, κοινωνία and tagged , , , , , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s