Ἰουλιανός

σάρωση1297

Ὁ Ἰουλιανὸς βιαζόταν νὰ χτίσει τὸ Ναὸ τῶν Ἰουδαίων προτοῦ συμπληρωθεῖ τὸ 365 μ.Χ., διότι μιὰ παγανιστικὴ προφητεία, μᾶλλον τοῦ Πορφύριου, ἔλεγε ὅτι ἡ χριστιανικὴ πίστη θὰ ἐξαφανιστεῖ στὰ 365 χρόνια ἀπὸ τὴ γέννηση (ἢ τὴν ἀπαρχὴ τῆς λατρείας) τοῦ Χριστοῦ. Ἐννοεῖται ὅτι ἀπέτυχε, καὶ ἡ ἀποτυχία δὲν ὀφείλεται σὲ ἐπέμβαση τῶν χριστιανῶν -ὅπως κι ὁ ἀρχαιόθρησκος Ἀμμιανὸς Μαρκελλίνος περιγράφει.

 

 σάρωση1296

Ὁ Ἰουλιανὸς δὲν ἄκουσε οὔτε τοὺς θεούς του, ποὺ τοῦ εἶπαν νὰ μὴν ἐπιτεθεῖ στὴν Περσία. Μάλιστα, πίστευε ὅτι ὁ ἴδιος ἦταν ἡ ἐνσάρκωση τοῦ Μεγάλου Ἀλεξάνδρου.

Ὑπὸ μία ἔννοια, τόσο ὁ Ἰουλιανὸς ὅσο καὶ ὁ Ἀλέξανδρος προετοίμασαν τὸ δρόμο γιὰ τὸ Χριστιανισμό. Ὁ Ἀλέξανδρος ἑνοποιώντας τὴν Ἀνατολικὴ Μεσόγειο, καὶ ὁ Ἰουλιανὸς πεθαίνοντας σὲ ἕναν πόλεμο ποὺ προξένησε ὁ ἴδιος. Ἂν καθόταν στὰ ἀβγά του, θὰ προσπαθοῦσε νὰ ξεμπερδέψει μὲ τοὺς χριστιανούς. Ὅμως, φαίνεται ὅτι ὁ ἴδιος θεωροῦσε πὼς δὲν μποροῦσε νὰ ξεμπερδέψει μαζί τους δίχως πρῶτα νὰ προσφέρει χειροπιαστὲς ἀποδείξεις γιὰ τὴν ἀνωτερότητα τῆς δικῆς του θρησκείας. Ἴσως τὸ σκεπτικό του ἦταν τὸ ἑξῆς: Προσπάθησε νὰ ξεμπερδέψει μὲ τοὺς χριστιανοὺς ἀποδεικνύοντας -διὰ τῆς νικηφόρου ἐκστρατείας του στὴν Περσία- ὅτι οἱ θεοὶ ποὺ λάτρευε ἦταν ἰσχυροί, ἀφοῦ θὰ τὸν εἶχαν βοηθήσει νὰ νικήσει τοὺς Πέρσες. Ἀφότου ἐπέστρεφε νικητὴς ἀπὸ τὴν Περσία, οἱ μὲν «ἐθνικοὶ» θὰ ἔβλεπαν τὴν ἰσχύ τῶν θεῶν τους καὶ θὰ «ξεμπέρδευαν» μὲ τοὺς χριστιανούς· οἱ δὲ χριστιανοὶ θὰ ἀποθαρρύνονταν, καὶ ὁ Ἰουλιανὸς θὰ εἶχε κάθε θεολογικὴ καὶ ἱστορικὴ πρόφαση γιὰ τὴν τελικὴ λύση (αἱματηρὴ ἢ μή). Βεβαίως, οἱ θεοί του προσπάθησαν νὰ τὸν προστατεύσουν (δηλαδή, κατ’ ἐπέκταση, τὴ λατρεία τους) ἀποτρέποντάς τον ἀπὸ τὴν ἐκστρατεία. Ἀλλὰ αὐτὸς ἦταν πεπεισμένος ὅτι χωρὶς μιὰ χειροπιαστὴ ἀπόδειξη τῆς ὕπαρξης καὶ θεϊκότητας τῶν θεῶν του θὰ ἦταν καταδικασμένη σὲ ἀποτυχία ἡ δική του ἀπόπειρα ἐξαφάνισης τοῦ Χριστιανισμοῦ. Μεταξὺ ἱστορικῆς ἀναγκαιότητας (χωρὶς στρατιωτικὴ νίκη ἡ ἐξόντωση τῶν Χριστιανῶν ἦταν ἀδιανόητη) καὶ πίστης στὰ σημάδια τῶν θεῶν του, ἐπέλεξε τὸ πρῶτο.

Οἱ ἀντιδράσεις τῶν «ἐθνικῶν» (ὁ ὅρος εἶναι παραπλανητικός, γιατὶ ὑποδηλώνει ὅτι ὑπῆρχε μία θρησκεία, ἕνα Δωδεκάθεο, κι ὄχι χιλιάδες τοπικὲς καὶ ὑπερτοπικὲς θεότητες συνήθως ἄσχετες μεταξύ τους) στὸ θάνατο τοῦ Ἰουλιανοῦ ἦταν διάφορες. Κάποιοι ἔβγαλαν τὸ συμπέρασμα ὅτι ἡ ἀντιπαράθεση μὲ τὸ Χριστιανισμὸ ἦταν μάταιη (καί, πράγματι, ὁ ἐκχριστιανισμὸς προόδευσε πολὺ στὸ διάστημα 363-380). Ἀντίθετα, κάποιοι ἔκαναν σὰν νὰ μὴν εἶχε σημασία τὸ ἱστορικὸ ἐπιχείρημα (ὁ θάνατος τοῦ Ἰουλιανοῦ). Συχνά, ἡ τελευταία κατηγορία ἀντέφασκε λ.χ. ὅταν ὁ Σύμμαχος ὡς ἐπιχείρημα ἀνωτερότητας τῆς μὴ χριστιανικῆς λατρείας ἔφερνε ἱστορικὲς ἀποδείξεις μακροβιότητας καὶ ἰσχύος τῆς παγανιστικῆς Ρωμαϊκῆς Αὐτοκρατορίας.

Ἄπέμεινε ὁ Λιβάνιος νὰ ρωτᾶ -ὄχι ρητορικά- σὲ ποιὸν θεὸ πρέπει νὰ ἀποδοθεῖ ἡ εὐθύνη γιὰ τὸ θάνατο τοῦ Ἰουλιανοῦ, ἀλλὰ καὶ γιατί δὲν προστάτεψαν οἱ θεοὶ τὸν Ἰουλιανὸ ἐνῶ αὐτὸς ἔκανε τακτικὰ τὶς θυσίες του πρὸς αὐτούς. Ὁ Λιβάνιος δὲν εἶχε ἰδέα γιὰ τὰ σημάδια τῶν μαντειῶν τὰ ὁποῖα ἀπέρριπτε τὸ ἴνδαλμά του (ἐλάχιστοι γνῶστες, τοῦ περιβάλλοντος τοῦ Ἰουλιανοῦ, εἶχαν). Πίστευε, ἀντιθέτως, ὅτι οἱ θεοί τους θὰ κατατρόπωναν τοὺς Πέρσες. Λογάριαζε χωρὶς τὸν ξενοδόχο.

 

Advertisements
This entry was posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, ιστορία and tagged , . Bookmark the permalink.

One Response to Ἰουλιανός

  1. Παράθεμα: Ὁ χρησμὸς τῶν Δελφῶν στὸν Ἰουλιανό | Χρονογραφίες

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s