Θεοτοκᾶς – Καβάφης

Ἤξεις – ἀφήξεις οὐκ ἐν τῇ Ἀλεξανδρείᾳ θνήξεις

Το ίδιο έπαθε και ο Γ. Θεοτοκάς, όταν έγραψε με πάθος στο «Ελεύθερο πνεύμα» του το 1929: «Σε μιά συνεδρίαση του Κακουργοδικειου, συχνά σε μιά απλή δικογραφία διαζυγίου, υπάρχει… περισσότερη ανθρωπότητα, παρά σ’ ολόκληρο το καβαφικό έργο… Το καβαφικό έργο είναι σαν ένα σπυρί που τυράννισε έναν οργανισμό πολύν καιρό και τέλος ανοίγει και χύνει το πύο του». Και παρακάτω: «Προσωπικά, ένας οποιοσδήποτε Γιαγκούλας των ελληνικών βουνών μ’ ενδιαφέρει πολύ περισσότερο απ’ ό,τι μ’ ενδιαφέρει ο Αλεξανδρινός ποιητής!»

Αργότερα ο ίδιος θ’ απολογηθεί στην «Πνευματική πορεία του»: «Ημουν πολύ νέος και νέος σε μιά εποχή γενικής ευρωπαϊκής και ελληνικής αισιοδοξίας… Πίστευα με πάθος στον τόπο μου, στη γενιά μου, στο μέλλον μας και λάτρευα τη ζωή… Ξεκινώντας με τέτοιες διαθέσεις, νόμισα ξαφνικά πως είδα τον Καβάφη να με σαρκάζει αμείλικτα, μέσα από τους θολούς ατμούς της κουρασμένης ευαισθησίας του και της πικρής σοφίας του…».

Δὲν ἄρεσε τοῦ ἀντιεθνικιστῆ χριστιανοῦ μας ὁ βυζαντινιστὴς ποιητής.

Μπίρι-Μπίρι (ἢ Μπούρου-Μπούρου, στὰ βορειοελληνικά) ἀτελείωτο, αὐτὲς οἱ ὑψιπετεῖς σαπουνόφουσκες  τῆς νεοελληνικῆς καὶ χριστιανικῆς -ὤ!- διανόησης, ποὺ σκέπτεται, στοχάζεται, ἵπταται μακριὰ ἀπὸ ἐθνικοφροσύνες καὶ μοῦχλες:

Παραθέτω και πάλι αυτούσιο το ενδιαφέρον κείμενο του Γιώργου Θεοτοκά:

«29 Απριλίου 1940 (Δευτέρα του Πάσχα)

Σχετικά με το ζήτημα της θρησκείας κάνω απάνω μου τις εξής παρατηρήσεις:

1. Εκδηλώσεις μιας λατρείας όχι χριστιανικής μου είναι δυσάρεστες. Με στενοχωρεί η ύπαρξη των μη χριστιανικών θρησκειών.
2. Οι άνθρωποι που μιλούν χλευαστικά για τα ζητήματα της θρησκείας προκαλούν μέσα μου ένα ισχυρό αίσθημα περιφρόνησης.
3. Το ίδιο και οι άνθρωποι που δείχνουν εχθρότητα προς τη θρησκεία και έχουν διάθεση να την πολεμήσουν. Των πρώτων η στάση μου φαίνεται να εκφράζει μια πνευματική ανεπάρκεια, των δεύτερων κάτι χειρότερο: μικροψυχία και ποταπότητα.

Ωστόσο δε νομίζω πως είμαι θρήσκος.

Αν ήμουν θρήσκος, όλα όσα σημείωσα θα ήταν φυσικές συνέπειες της πίστης μου. Αλλά δεν έχω την πίστη, δεν την είχα ποτέ.

 

Advertisements
This entry was posted in παλιά και νέα θεότητα, Ελλάδα and tagged , , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s