2-5-1968

Θὰ ἔβαζα κάτι γιὰ τὴν αὐριανὴ ἐπέτειο ἀπὸ τὴν Ἀπελευθέρωση τῆς Σμύρνης (2-5-1919), ἀλλὰ τὸ ἔχω κάνει παλιότερα. Ἄλλωστε, ὁ Ἐρντογὰν πρόσφατα δήλωσε ὅτι τὴν κάψανε οἱ Ἕλληνες -καὶ οἱ Ἕλληνες πανεπιστημιακοὶ καὶ ἄνθρωποι τῶν γραμμάτων δὲν ἔχουν ἄλλη ἐπιλογὴ ἀπὸ τὸ νὰ συμφωνήσουν μαζί του, ἀφοῦ κι αὐτοὶ τὰ ἴδια πιστεύουν καὶ πάνω-κάτω, μὲ μικρὲς παραλλαγές, διδάσκουν.

Ὁ λόγος ποὺ ἡ «κατοπινὴ ἐκμετάλλευση» τοῦ Μάη τοῦ ’68 γιὰ σκοποὺς «κακοὺς» εἶναι ἕνα καὶ τὸ αὐτὸ μὲ τὸ περιεχόμενο τοῦ Μάη τοῦ ’68 εἶναι ἁπλούστατα ὅτι τὰ ἴδια πρόσωπα καὶ κινήματα ποὺ καθόρισαν τὸ περιεχόμενο τοῦ Μάη εἶναι αὐτὰ ποὺ κατόπιν χρησιμοποιοῦσαν τὸ περιεχόμενό του γιὰ νὰ διαλύσουν τὶς κοινωνίες. Οἱ κλασικὲς φιγοῦρες τοῦ ’68 ἦταν αὐτὲς ποὺ τὸ 1990 οὔρλιαζαν γιὰ τὴ διάλυση τῆς Γιουγκοσλαβίας καὶ προωθοῦσαν ἀπὸ θέση ἰσχύος πλέον τὴν πνευματικὴ – πολιτισμικὴ διάλυση τῆς δυτικῆς κοινωνίας. Γιὰ παράδειγμα –ὅσο κι ἂν θεωρῶ ὅτι κακῶς στέκεται κάποιος μόνο στὸ ζήτημα τῆς σεξουαλικότητας κι ὅτι σὲ κάθε πτυχὴ τοῦ Μάη ἔχουμε τὰ ἴδια προβλήματα, ἡ σεξουαλικότητα συνιστᾶ τὸ μεγαπαράδειγμα–, τὸ σύνθημα / περιεχόμενο τοῦ ’68 περὶ τῆς σεξουαλικῆς ἐλευθεριότητας ἢ ἀκόμη καὶ τοῦ αὐτοπροσδιορισμοῦ στὴν ἀκραία του μορφή, δηλαδὴ ὅταν καθίσταται πρωταρχικὸ Ἄρθρο Πίστης τῆς κοινωνίας (καὶ ὡς τέτοιο τὸ ἀντιλαμβάνονταν οἱ ἐμπλεκόμενοι στὸ Μάη), δὲν μπορεῖ παρὰ νὰ τὴν διαλύσει. Ἡ «κατανάλωση» ἐπέτεινε μιὰ κακὴ κατάσταση ποὺ ἡ ἐλευθεριότητα θὰ γεννοῦσε ἔτσι κι ἀλλιῶς, δὲν τὴν προκάλεσε πρώτη ἡ «κατανάλωση». Ὁ δὲ σκοπὸς τοῦ ἐλεύθερου σὲξ δὲν θὰ μποροῦσε ποτὲ νὰ ἔχει ὡς ἀποτέλεσμα τὴν εἰλικρίνεια τῶν διαπροσωπικῶν σχέσεων ἀλλὰ τὴν ἐργαλειοποίηση τοῦ συνανθρώπου σὲ ὁμιλοῦν ἀντικείμενο αὐτοϊκανοποίησης, πολὺ ἀποτελεσματικότερα καὶ σὲ βαθμὸ πολὺ μεγαλύτερο ἀπὸ ἐκεῖνο τῆς πατριαρχικῆς κοινωνίας. Ἂν μὲ τὸν ὅρο «δικαιώματα τῶν μαύρων» νοεῖται νὰ ξεσπᾶμε σὲ χαρὰ καὶ νὰ πανηγυρίζουμε ποὺ καὶ μαῦροι (οἱ ἀντιρατσιστὲς ἀποδέχονται καὶ διαιωνίζουν τὴν ἀντίληψη τῶν ρατσιστῶν γιὰ τοὺς «μαύρους» ὡς βιολογικὴ φυλή) πλέον παίρνουν βραβεῖα νόμπελ κ.λπ. (δηλαδή, τὸ γεγονὸς ὅτι στὶς ἄρχουσες τάξεις συμπεριλαμβάνονται καὶ μαῦροι, ἀντὶ νὰ ἐπιτευχθεῖ ἡ κατάργηση κάθε ἄρχουσας τάξης), ἀναρωτιέται κάποιος ἂν ἁπλὰ ἄλλαξε κάτι ἢ ἁπλὰ ἀναποδογυρίστηκε ὁ ρατσισμὸς ἀποκτώντας ἄλλο θύμα. Γενικά, ἡ φημολογούμενη προσπάθεια τοῦ «Μάη» ἐνάντια στὸν καταναλωτισμὸ σὲ συνθῆκες καπιταλισμοῦ ἦταν σκέτο χάσιμο χρόνου -χωρὶς αὐτὸ νὰ σημαίνει ὅτι ὁ ὑπαρκτὸς κομμουνισμὸς δὲν εἶχε τὰ χάλια του. Τὸ μόνο πράγμα ποὺ δὲν ἦταν τὸ ’68 ἦταν μιὰ τάχα ἀπεγνωσμένη προσπάθεια ἐναντίωσης στὸν «ἄτεγκτο Ὀρθολογισμὸ» καὶ μιὰ ἀναζήτηση τοῦ «Μύθου». Ἐκτὸς κι ἂν μὲ τὸν «Μύθο» ἐννοεῖται ὁ μυστικισμὸς τῆς σάρκας, ποὺ λέει μισοκοροϊδεύοντας ὁ Κονδύλης:

Ἡ γενετήσια σχέση θεωρήθηκε ὡς ὁ κατ’ ἐξοχὴν τομέας ὅπου μποροῦσε νὰ ἐπιτελεσθεῖ μέσα στὸ ἐπιθυμητὸ ἐπικοινωνιακὸ πλαίσιο ἡ αὐτοανακάλυψη καὶ ἡ αὐτοπραγμάτωση· ἡ ἐλεύθερη ἐκδίπλωση τοῦ σώματος καὶ τῶν ψυχορμήτων θὰ ἔδινε τὸ ἔρεισμα γιὰ  νὰ παραμερισθεῖ ἡ ἠθικῆ τῆς αὐτοϋπέρβασης καὶ ἡ ἀνθρωπολογία τοῦ Λόγου.

Ὅλα ἀνεξαιρέτως [ἐν.: τὰ αἰτήματα τῆς πολιτισμικῆς ἐπανάστασης] διέπονταν ἀπὸ τὴν ἐσωτερικὴ λογικὴ τῆς μαζικὰ καταναλωτικῆς μαζικῆς δημοκρατίας. Ἔτσι π.χ. ἡ λεγόμενη σεξουαλικὴ ἐπανάσταση, ἀπὸ τὴ νομιμοποίηση τῆς γενετήσιας διαστροφῆς ἴσαμε τὴ νομιμοποίηση τῆς ἔκτρωσης, ἐπιβοήθησε τὴν ἀποσύνθεση τῆς οἰκογένειας καὶ ἑπομένως τὴν κατάτμηση τῆς κοινωνίας σὲ ἄτομα καὶ τὴν ἐπίταση τῆς κοινωνικῆς κινητικότητας.

Ἡ βιομηχανία ἔβαλε ὑπὸ τὴν αἰγίδα της τόσο τὶς πνευματικὲς ὅσο καὶ τὶς ὑλικὲς ἀνάγκες τῆς πολιτισμικῆς ἐπανάστασης, ἐκχυδαΐζοντάς τες σύμφωνα μὲ τὶς ἀπαιτήσεις τῆς μαζικῆς κατανάλωσης. Δὲν εἶναι σύμπτωση ποὺ ἡ βία καὶ τὸ σὲξ κυριάρχησαν ὅσο ποτὲ ἄλλοτε στὴν ὀθόνη, ἀκριβῶς σὲ μιὰν ἐποχὴ ὅπου ἰδεολογοποιήθηκαν ἢ ἐξιδανικεύθηκαν ἀπὸ τὴν πολιτισμικὴ ἐπανάσταση. Τούτη ἡ ἀφομοιωτικὴ ἱκανότητα τοῦ συστήματος δείχνει e contrario ὅτι ἡ πολιτισμικὴ ἐπανάσταση στὸ σύνολό της προκάλεσε ἁπλῶς μιὰν ἤδη ὡριμασμένη ἀλλαγὴ στὸ ἐποικοδόμημα, δηλαδὴ παραμέρισε ἁπλῶς ὅ,τι τὸ «σύστημα» δὲν χρειαζόταν πιά, καὶ μάλιστα ἔπρεπε νὰ ἀποβάλει.

Ἡ ἀνικανότητα τῆς πολιτισμικῆς ἐπανάστασης νὰ θίξει τὴν τεχνικὴ καὶ οἰκονομικὴ βάση τοῦ «συστήματος», συμπεριλαμβανομένων τῶν «παραγωγικῶν σχέσεων», ἔγινε κατάδηλη μὲ τὴν ἀποτυχία τῆς ἐπίθεσής της ἐνάντια στὴν ἀρχὴ τῆς ἀπόδοσης. ….ἡ (ἔμμεση) ἐπίδρασή της ἐκδηλώθηκε μὲ διορθωτικὲς ἀλλαγὲς ποὺ παραμέρισαν μερικὰ ξεπερασμένα πράγματα στὶς ἱεραρχικὲς ἢ «αὐταρχικὲς» δομές, κάνοντάς τες ἔτσι γενικὰ λειτουργικότερες γιὰ τὶς συνθῆκες τῆς μαζικῆς δημοκρατίας.

Τὰ συνθήματα καὶ οἱ στάσεις τῆς πολιτισμικῆς ἐπανάστασης μπόρεσαν νὰ ἀγκαλιάσουν εὐρύτερες μάζες στὸν βαθμὸ ποὺ ἡ ριζοσπαστικότητα καὶ ὁ κομφορμισμὸς συγχωνεύθηκαν, καὶ μέσα ἀπὸ διάφορους παρακαμπτήριους δρόμους ἡ προηγούμενη ριζοσπαστικότητα μετατράπηκε σὲ νέο κομφορισμό. Γιὰ νὰ τὸ ποῦμε πιὸ συγκεκριμένα: ἡ ἀχαλίνωτη περιφρόνηση τῆς πολιτισμικῆς ἐπανάστασης γιὰ τοὺς καλοὺς τρόπους πῆρε τὴ μορφὴ τῆς αὐθόρμητης χρήσης τοῦ ἑνικοῦ ἀριθμοῦ, τῆς ἀνοιχτῆς ἔκφρασης, τοῦ ἐλεύθερου λεξιλογίου….τὰ ὄργια πῆραν τὴ μορφὴ τῆς μεγαλύτερης ἄνεσης στὴ διάπραξη μοιχείας, τῶν χωριστῶν διακοπῶν…Τέτοιες μορφὲς συμπεριφορᾶς ἀποτελοῦσαν μιὰν ἐξημέρωση τῆς πολιτισμικῆς ἐπανάστασης πρὸ παντὸς πρὸς χρήση ἑνὸς μεσαίου στρώματος, τὸ ὁποῖο διαθέτει σχετικὰ ὑψηλὲς δυνατότητες κατανάλωσης…

Ἡ πολιτισμικὴ ἐπανάσταση…Ὅταν ἄρχισε νὰ μετατρέπεται σὲ καθημερινότητα…τὸ πρακτικὸ ζήτημα δὲν ἦταν πιὰ ν’ ἀντικατασταθεῖ ἡ σταδιοδρομία καὶ τὸ ἐπάγγελμα ἀπὸ τὴν αὐτοπραγμάτωση, παρὰ ἐπικράτησε ἡ στάση τῆς σύνδεσης τοῦ ἐπαγγέλματος καὶ τῆς σταδιοδρομίας μὲ τὴν αὐτοπραγμάτωση. … Οἱ πλεῖστοι πρώην ἐκπρόσωποι τῆς πολιτιστικῆς ἐπανάστασης τὸ πέτυχαν αὐτὸ σχετικὰ ἄκοπα, ἐφ’ ὅσον μάλιστα ἀπὸ τὸ κατεστημένο δὲν τοὺς χώριζαν ποταμοὶ αἵματος οὔτε ἡρωικὲς ἑκατόμβες. Ἀπὸ ψυχολογικὴ ἄποψη, τὸ κίνημά τους, τὸ ὁποῖο ἄλλωστε ἀναπτύχθηκε μέσα στὸ ἀσφαλὲς πλαίσιο ἑνὸς λίγο-πολὺ ἄθικτου κράτους δικαίου, μπορεῖ νὰ χαρακτηρισθεῖ ὡς ἐξέγερση παραχαϊδεμένων παιδιῶν ἐνάντια σὲ εὐνουχισμένους γονεῖς. Αὐτὸ δὲν λέγεται ὑποτιμητικά, ἀφοῦ μάλιστα ἡ τέτοια διαπίστωση διόλου δὲν μειώνει τὴν κοινωνικὴ ἐπίδραση τῆς πολιτισμικῆς ἐπανάστασης, παρὰ ἁπλῶς θέλει νὰ ἐκφράσει παραστατικὰ τὸ γεγονὸς ὅτι στὴν ἀτμόσφαιρα τῆς μαζικῆς δημοκρατίας ἀκόμα κι οἱ ἐπαναστάσεις ἔχουν χροιὰ ἡδονιστική.

 

Συνεπῶς, νά κάτι γιὰ τὸν Μάη τοῦ ’68, ποὺ «μᾶς ἔκανε Ἄνθρωπους», ἔστω γιὰ λίγο.

Πηγή

Οι φοιτητές της Ναντέρ, ξεσηκωμένοι ήδη από τον Μάρτιο, οργάνωσαν διαδήλωση κατά του ιμπεριαλισμού. Ο πρύτανης Πιερ Γκραπέν κλείνει το Πανεπιστήμιο και οι φοιτητές αποκαλώντας τον φασίστα μεταφέρονται στη Σορβόννη, στο κέντρο των Παρισίων. Σημειωτέον ότι ο Γκραπέν υπήρξε ενεργό μέλος της αντίστασης κατά των ναζί και ο ίδιος ο Κον Μπεντίτ του ζήτησε συγγνώμη σαράντα χρόνια μετά. […] Αν σήμερα έχει επιζήσει κάτι από όλη αυτή τη φασαρία είναι το συμβολικό της βάρος. Ο Μάης του ’68 δεν ανέτρεψε το κοινωνικό καθεστώς. Υπονόμευσε όμως τη συμβολική γλώσσα που το υποστήριζε. […] Μια κοινωνία χωρίς κοινά σύμβολα αναφοράς δεν είναι κοινωνία. Το πνεύμα του Μάη του ’68, πνεύμα της αμέλειας, της αδιαφορίας και της περιφρόνησης των κοινών συμβόλων, άρα του πολιτισμού, υπήρξε καταλυτικό για την ευρωπαϊκή πορεία, καταλυτικότερο σίγουρα από τις πολιτικές του επιρροές. Ανοιξε τον δρόμο για τον πολιτισμικό σχετικισμό, και την άνευ όρων πολυπολιτισμικότητα. Εκχώρησε τα πνευματικά δικαιώματα του Πλάτωνα στον πρώτο ιμάμη που πέρασε τα σύνορά του.

Advertisements
This entry was posted in φιλελεύθεροι, Αριστερά, Δυτικοί, Δύση, Ισλάμ, κοινωνία and tagged , , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s