Κληματαριές..

40f124e200000578-4556660-a_detail_of_the_restored_fresco_of_dei_fornai_bakers_cubicle_is_-a-23_1496220209459

[Minucius Felix (†250)]

Ὁ διάλογος Octavius…περιγράφει τὸν προσηλυτισμὸ στὸ Χριστιανισμὸ τοῦ φίλου του Καικιλίου, ποὺ ἦταν, ὅπως καὶ ὁ ἴδιος, ἕνας νομομαθής. Ὁ Ὀκτάβιος καὶ ὁ Μινούκιος εἶχαν ἤδη προσηλυτισθεῖ, ὅταν ἀρχίζει τὸ ἔργο· εἶναι ἐπιστήθιοι φίλοι καὶ ὁ πρῶτος ἔρχεται νὰ ἐπισκεφθεῖ τὸ δεύτερο. Μία δυὸ μέρες ἀργότερα περπατοῦν στὴν ἀκρογιαλιὰ κοντὰ στὴν Ὄστια συντροφευμένοι ἀπὸ τὸν Καικίλιο ποὺ χαιρετίζει, τὴν ὥρα ποὺ περνᾶ ἀπὸ δίπλα του, ἕνα ἄγαλμα τοῦ Σέραπη· ὁ Ὀκτάβιος ἀποδοκιμάζει αὐτὸ τὸ σημάδι τῆς δεισιδαιμονίας, ποὺ φανερώνει ἀμάθεια, καί, ὕστερα ἀπὸ κάποια ἀδιάφορη συζήτηση, ὁ Καικίλιος ὁμολογεῖ πὼς νιώθει βαθιὰ λύπη καὶ ἀπογοήτευση γιὰ τὴν προσκόλληση ποὺ δείχνει ὁ Ὀκτάβιος σὲ ἕνα τόσο παράλογο σύστημα σὰν τὸ Χριστιανισμό. Οἱ τρεῖς κάθονται νὰ συζητήσουν διεξοδικὰ τὸ θέμα. Ὁ Καικίλιος ὑποστηρίζει πὼς ὁτιδήποτε σχετίζεται μὲ τὸ ὑπερφυσικὸ εἶναι ἐξαιρετικὰ ἀβέβαιο, γιατὶ καὶ οἱ φιλόσοφοι δὲν ἔφτασαν σὲ κάποιο ἱκανοποιητικὸ συμπέρασμα καὶ μόνο ὁ ἀκαδημαϊκὸς σκεπτικισμὸς εἶναι μιὰ σίγουρη θέση γιὰ ἕναν ἔξυπνο ἄνθρωπο. Τὸ προτιμότερο ἑπομένως εἶναι νὰ προσκολλᾶται κανεὶς στὶς παραδοσιακὲς λατρεῖες, αὐτὲς ποὺ ἔκαμαν τὴ Ρώμη μεγάλη. Ὁ Ὀκτάβιος ἀπαντᾶ κάπως ἐκτενέστερα· τοῦ λέει πὼς οἱ φιλόσοφοι συμφωνοῦν ὁπωσδήποτε μὲ τὶς πιὸ βασικὲς ἀλήθειες τοῦ Χριστιανισμοῦ καὶ πὼς ἡ εἰδωλολατρεία εἶναι ἕνα ψέμα, ὅπως μπορεῖ νὰ ἀποδειχθεῖ. Ὅτι ἡ ἐνάρετη ζωὴ τῶν Χριστιανῶν (ἀνασκευάζει ἐδῶ τοὺς συνηθισμένους μύθους ποὺ κυκλοφοροῦσαν γιὰ τὶς ἔκλυτες τελετουργίες τους γιὰ τὶς ὁποῖες εἶχε κάμει λόγο ὁ Καικίλιος) μαζὶ μὲ τὴ σύλληψη μεγάλων καὶ ἀναμφισβήτητων ἀληθειῶν δείχνει πόσο ἡ πίστη ἡ δική του βρίσκεται παραπάνω ἀπ’ ὅλα τ’ ἄλλα συστήματα. Καὶ ὁ Καικίλιος ζυγιάζει τὰ πράγματα γιὰ λίγο, καὶ στὸ τέλος ὁμολογεῖ πὼς ὁ Ὀκτάβιος τὸν κέρδισε μὲ ὅσα εἶπε· οἱ τρεῖς φίλοι τότε χωρίζουν γιὰ νὰ περάσουν τὴ νύχτα…

[ἅγιος Κυπριανός, 200-258]

…Ἡ μικρὴ πραγματεία του Ad Donatum…Προσκαλεῖ σ’ αὐτὴν τὸ φίλο του Δονάτο νὰ καθίσουν κάτω ἀπὸ μιὰ κληματαριά· κι ἐκεῖ γιὰ πολλὴ ὥρα τοῦ μιλεῖ γιὰ τὴ μακαριότηα τῆς χριστιανικῆς ζωῆς καὶ τὴν κακία καὶ τὴν ἀνησυχία ποὺ τυραννοῦν τὸν εἰδωλολατρικὸ κόσμο· ἰδίως στὸ δεύτερο θέμα ἐπιμένει πιὸ πολύ. Ὁ Δονάτος ὁ ἴδιος μένει σιωπηλός. Προφανῶς εἶναι ἕνα πολὺ πρώιμο ἔργο γραμμένο λίγον καιρὸ μετὰ τὸν προσηλυτισμό του καὶ πρὶν ἀπὸ τὸ διωγμὸ τοῦ Δεκκίου…

…Γιὸς Ρωμαίου ἀξιωματούχου, ποὺ ἦταν ἔπαρχος τῆς Γαλατίας τὸν καιρὸ ποὺ γεννήθηκε ὁ ἅγιος, ἀκολούθησε στὴν ἀρχὴ τὴ σταδιοδρομία τοῦ πατέρα του, σπούδασε τὴ ρητορική, ἀσκήθηκε στὰ δικαστήρια καὶ διορίστηκε σὲ μιὰ θέση δικαστῆ. Μὲ τὴν ἰδιότητα αὐτὴ βρέθηκε στὸ Μεδιολάνο σὲ μιὰ ἐποχὴ ταραχῶν. Ὁ Ἀρειανὸς ἐπίσκοπος Αὐξέντιος εἶχε πεθάνει πρὶν λίγο καὶ ὁ λαὸς βρισκόταν σὲ ἀναβρασμό, γιατὶ ἔπρεπε νὰ ἐκλέξει τὸ διάδοχό του στὴν ἐπισκοπικὴ ἔδρα· φαίνεται πὼς στὴν πλειοψηφία ὁ λαὸς ἦταν Καθολικός, ἀλλὰ ἡ Ἀρειανὴ φατρία θορυβοῦσε καὶ εἶχε ὑποστηρικτὲς στὴν αὐλή. Ὁ Ἀμβρόσιος πῆγε στὸν καθεδρικὸ ναό, μίλησε στὸ λαὸ προσπαθώντας νὰ ξαναφέρει τὴν τάξη καὶ τότε, ἐκεῖ ποὺ ἐκεῖνος μιλοῦσε, κάποιος (ὁ Παυλίνος λέει κάποιο παιδί) φώναξε: “Ambrosius episcopus”. Ὅλοι ὅσοι βρίσκονταν ἐκεῖ φώναξαν καὶ αὐτοὶ τὸ ἴδιο, καί, παρὰ τὶς προσπάθειές του νὰ ἀρνηθεῖ αὐτὴ τὴν τιμὴ ὁ Ἀμβρόσιος ὑποχρεώθηκε νὰ δεχτεῖ τὴν ἐπισκοπικὴ ἕδρα μὲ τὴν ἔγκριση καὶ τοῦ ἐπίσημου προϊσταμένου του Πρόβου, τοῦ ὑπάρχου τῆς αὐλῆς.

H. J. Rose, Ἱστορία τῆς Λατινικῆς Λογοτεχνίας, τ. 2, Ἀθήνα 1978 (ἑλλην. μετ. Κ. Χ. Γρόλλιος)

Κληματαριές, συζητήσεις στὶς ἀκρογιαλιές… μιὰ ἠρεμία. Λατίνοι ἀπεγκλωβισμένοι ἀπὸ τὴν πνιγηρὴ ἀτμόσφαιρα τοῦ ὅ,τι φᾶμε κι ὅ,τι πιοῦμε, λίγο πρὶν (μέσα στὴν ὑστερία τῆς κατάρρευσης τῶν πάντων) οἱ συνεχιστές τους ἀκολουθήσουν ἄλλους δρόμους καὶ χαθοῦν στὸ βόθρο τῶν Νορδικῶν. Ἡ εἰδυλλιακὴ ἑλληνορωμαϊκὴ Ἀρχαιότητα λίγο πρὶν σβήσει –στὴ Δύση– μέσα ἀπὸ διωγμοὺς καὶ εἰσβολὲς τοῦ 3ου καὶ 5ου αἰ.

This entry was posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Δυτικοί, Δύση, Ρωμαίοι, θρησκεία and tagged , , , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s