βυζαντινὰ πράγματα καὶ ἀκροδεξιὰ στὶς ΗΠΑ

Κάνει λόγο ὁ Μ. Ἰγνατίου γιὰ ἕνα ἐνδιαφέρον ἄρθρο σχετικὰ μὲ τὴν ἀμερικανικὴ Ἀκροδεξιὰ καὶ τὴ Βυζαντινὴ Αὐτοκρατορία.

Βέβαια, ἂν οἱ ὁπαδοὶ τοῦ Τρὰμπ (ἡ πλέον βαρεμένη μερίδα τους) πιστεύουν ὅτι τὸ Βυζάντιο ὑπερασπιζόταν τὴ «λευκὴ φυλὴ» (δηλαδή, τοὺς Νορδικούς, Φράγκους, Γερμανούς, Ἄγγλους κ.λπ.), ἢ τὴν «Εὐρώπη» ἢ τὸν «πολιτισμό», τότε πράγματι κάνουν ἕνα τεράστιο λάθος. Γιατὶ οἱ Βυζαντινοὶ χλεύαζαν καὶ ἀπαξίωναν κάθε τὶ ποὺ σήμερα λέμε «(δυτικο)ευρωπαϊκό». Τουλάχιστον, τὸ χλεύαζαν προτοῦ οἱ ἴδιοι μετατραποῦν σὲ κρατίδιο. Οἱ δὲ ἔννοιες τῆς «λευκότητας» καὶ τῆς «Εὐρώπης» ἢ τοῦ «πολιτισμοῦ» εἶναι νεοτερικές, ἀστικές, μεταμεσαιωνικές, καὶ μετα- (ἢ ἀντι-) χριστιανικές. Οἱ Βυζαντινοὶ ὑπερασπίζονταν (πολιτικά) τὴ Ρωμαϊκὴ αὐτοκρατορία, τὸ Χριστιανισμὸ καὶ τὴν ἀνωτερότητα τῆς ἑλληνικῆς παιδείας καὶ παραδεδομένου τρόπου ζωῆς. Οὔτε τοὺς Νορδικούς, οὔτε τοὺς Φράγκους, οὔτε τοὺς Λατίνους.

Βέβαια, στὸ ἀμερικανικὸ-ἀγγλόγλωσσο ἄρθρο μόνο ἐν τάχει γίνεται λόγος γιὰ τὰ ἐπιτεύγματα τοῦ Βυζαντίου καὶ τοὺς λόγους τῆς ἀδιαφορίας πρὸς αὐτὸ ἀπὸ τὴ Δύση. Τὸ ἄρθρο δὲν δίνει, στὴν πραγματικότητα, σημασία γιὰ τὸ Βυζάντιο παρὰ γιὰ τὸ Βυζάντιο ὡς ἐπικίνδυνο στὰ χέρια τῆς Ἀκροδεξιᾶς τοῦ 21ου αἰώνα. Ἀλλιῶς -πιστεύω- οἱ «ἀντιρατσιστὲς» θὰ ἄφηναν στὸν αἰώνιο ὕπνο του καὶ τὸ Βυζάντιο καὶ ὅλα τὰ βυζαντινὰ πράγματα.

Στὴν πραγματικότητα, ὑπάρχει στὸ ἄρθρο ἕνας διάχυτος «ἀντιρατσιστικὸς» καὶ «δημοκρατικὸς» φόβος σχετικὰ μὲ τὶς διαπιστωμένες φοβερὲς ἱκανότητες τοῦ Βυζαντίου νὰ ἀποκρούει τὸ Ἰσλὰμ ἐπὶ 6 συνεχεῖς αἰῶνες. Εἶναι ἀλήθεια ὅτι στὸ τέλος τὸ Βυζάντιο ἔχασε ἀπὸ τὸ Ἰσλάμ, καὶ ὑποτάχτηκε σ’ αὐτό, ἀλλὰ μόνο ἐπειδὴ ἔλαβε χώρα ἡ Δ’ Σταυροφορία, δηλαδὴ ἡ ἀπόπειρα τῶν (προγόνων τῶν σημερινῶν) «Λευκῶν» νὰ ἁρπάξουν καὶ νὰ λεηλατήσουν τὴν Κωνσταντινούπολη. Ἐὰν δὲν εἶχε ὑπάρξει τὸ 1204 καὶ ἡ «λευκὴ Εὐρώπη», τὸ Βυζάντιο θὰ εἶχε «κανονίσει» τοὺς Σελτζούκους ὅπως «κανόνισε» κι ἀπέκρουσε τοὺς Ἄραβες ἀπὸ τὰ 650 ὣς τὰ 1030 μ.Χ. Πράγματι, ἐπὶ αἰῶνες τὸ ἐπιθετικὸ Ἰσλὰμ ἔσπαγε ξανὰ καὶ ξανὰ τὰ μοῦτρα του πάνω στὸν βυζαντινὸ βράχο ὅταν ἔκανε τὶς ἀλλεπάλληλες τζιχαντιστικὲς ἐκστρατεῖες γιὰ τὴν κατάληψη τοῦ Βυζαντίου καὶ γιὰ πλιάτσικο. Μάλιστα, τὸν 10ο αἰ. ὁ Νικηφόρος Φωκᾶς ἐπέβαλε στρατιωτικὰ στοὺς Ἄραβες τὴν πρωτοφανὴ στὴν ἱστορία συνθήκη, νὰ μὴν τιμωροῦνται -ἐνάντια σὲ στοιχειώδεις ἀπόψεις τοῦ Ἰσλάμ- ὅσοι σὲ ἀραβικὴ ἐπικράτεια (ἀρνοῦνται τὸ Ἰσλὰμ καὶ) ἀλλάζουν θρησκεία. Ἑπομένως, εἶναι ἀντικειμενικὴ ἀλήθεια ὅτι μόνο τὸ Βυζάντιο ἀπέκρουσε τοὺς Ἄραβες, καὶ ὅτι -μιλώντας γιὰ τὸ σήμερα- μόνο μιὰ βυζαντινὴ κοσμοθεωρία καὶ βυζαντινὰ πρότυπα μποροῦν νὰ καταπολεμήσουν τὴν ἰσλαμοποίηση τοῦ δυτικοῦ κόσμου.

Ὅμως, ἀφενὸς οἱ «δημοκράτες» γιὰ διάφορους λόγους (π.χ. πίστη στὴν ἀφομοιωτικὴ ἱκανότητα τῆς Δύσης νὰ καθιστᾶ ἀκίνδυνο ὁτιδήποτε «διαφορετικὸ» ἤ, ἀντίθετα, θανάσιμο μίσος κατὰ τῆς Δύσης ὡς Μητέρας τοῦ Κακοῦ) δὲν θεωροῦν ὡς κάτι κακὸ κι ἐπικίνδυνο τὴν ἰσλαμοποίηση (μὲ τὰ ἀνοικτὰ σύνορα, τὴν ἀσταμάτητη ἐγκατάσταση προσφύγων κ.λπ.) τῆς σημερινῆς Δύσης. Ἀφετέρου, οἱ «φιλοβυζαντινοὶ» ἀκροδεξιοὶ ἔχουν μιὰ πολὺ ἁπλοϊκὴ ἀντίληψη τοῦ Βυζαντίου, τοῦ Χριστιανισμοῦ καὶ ὅλων αὐτῶν. Ὡστόσο, δὲν εἶναι ψέμα ὅτι τὸ Βυζάντιο εἶναι ἡ μόνη πραγματικὴ πολιτικὴ συνέχεια τῆς Ρώμης, τὸ εὐρωπαϊκὸ κράτος (γεωγραφικὰ μιλώντας) μὲ τὴν πιὸ μεγάλη διάρκεια (παγκοσμίως, μόνο ἡ Κίνα τὸ ξεπερνᾶ). Ἂν ἡ φοβία τῶν «δημοκρατῶν» (τὸ βάζω σὲ εἰσαγωγικὰ γιατὶ στὴν πραγματικότητα δὲν ἀποδέχονται τὴν βούληση τῶν λαῶν νὰ ἀποφασίζουν μὲ δημοκρατικὸ τρόπο τὴν διατήρηση τῆς πληθυσμιακῆς σύνθεσης τῶν χωρῶν τους καὶ τὴν φύλαξη τῶν συνόρων) γιὰ τὴν «ἰσλαμοφοβία βάσει τοῦ Βυζαντίου» εἶναι ὑπερβολική καὶ λίγο ἀστεία, ὁ λόγος εἶναι ὅτι δὲν ὑπάρχει κανεὶς ποὺ νὰ ἐνσαρκώσει τὸ Βυζάντιο στὰ σοβαρά.

Ἡ γενικότερη ἀμορφωσιὰ καὶ πολιτικάντικη χρήση τοῦ Βυζαντίου καὶ τῆς Ρώμης δὲν ἀφορᾶ μόνο τοὺς ἀκραίους τραμπικοὺς ἀλλὰ καὶ τοὺς «δημοκράτες ἀντιρατσιστές». Γιὰ παράδειγμα (γνωστὸ σὲ ὅσους εἶναι ἱστορικοὶ ἢ ἀσχολοῦνται μὲ τὴν ἱστορία), οἱ τελευταῖοι ἐξεπίτηδες κάνουν λόγο γιὰ «ἀφρικανοὺς αὐτοκράτορες» τῆς Ρώμης μὲ σκοπὸ νὰ πείσουν ὅτι οἱ «Μαῦροι» (οἱ κάτω τῆς Σαχάρας Ἀφρικανοί) εἶναι τμῆμα τοῦ δυτικοῦ πολιτισμοῦ. Οἱ Ρωμαῖοι, ὡστόσο, ὅταν ἔλεγαν «Ἀφρικανός», ἐννοοῦσαν τὴ λεπτὴ λωρίδα τῆς βόρειας-δυτικῆς Ἀφρικῆς στὰ μεσογειακά της παράλια. Τὴν «Λιβύη» τῶν Ἑλλήνων, δηλαδή, δυτικὰ τῆς Αἰγύπτου. Δὲν ἐννοοῦσαν οἱ Ρωμαῖοι τοὺς ὑποσαχάριους Ἀφρικανούς, γιὰ τὴν ὕπαρξη καὶ τὸν πολιτισμὸ τῶν ὁποίων λίγα ἢ καθόλου πράγματα ἤξεραν. (Δὲν λέω, φυσικά, ὅτι ἐξέφραζαν ὑποτιμητικὲς ἀπόψεις γι’ αὐτόν.) Μόνο πολὺ ἀργότερα ἡ λέξη «Ἀφρικὴ» ἔλαβε τὴ σημερινή της σημασία, ὡς περιγραφὴ ὅλης τῆς ἀφρικανικῆς ἠπείρου. Ἀλλά, βλέπετε, οἱ «ἀντιρατσιστὲς» εἶναι ἱκανοὶ νὰ διαστρεβλώσουν τὴν ἱστορικὴ σημασία τοῦ ρωμαϊκοῦ ὅρου «Ἀφρικανὸς» προκειμένου νὰ δικαιολογήσουν τὰ ἀνοικτὰ σύνορα. Ἔπίσης, ἡ «πολυπολιτισμικότητα» τοῦ Βυζαντίου δὲν ἀποδεικνύεται μὲ τὸ νὰ γίνει λόγος γιὰ πανσπερμία λαῶν ἐντὸς τῆς βυζαντινῆς ἐπικράτειας. Τὸ Βυζάντιο, ὅπως ἔχει πεῖ ἡ Ἀρβελέρ, ἦταν πολυεθνικὸ μέν, μονοπολιτισμικὸ δέ. Ἡ μονοπολιτισμικότητά του αὐτὴ εἶναι «ἑλληνοχριστιανική» (ἑλληνικὸς πολιτισμὸς καὶ χριστιανικὴ θρησκεία), καὶ ὅποιος ἀπὸ τοὺς λαούς του (ποὺ ζοῦσε ἐντὸς τῆς βυζαντινῆς ἐπικράτειας) δὲν τὴν ἀποδεχόταν, ἐθεωρεῖτο ἀπὸ τοὺς Βυζαντινοὺς ὡς ξένος ἢ ἐπικίνδυνος στασιαστής. Βέβαια, στὸν πυρήνα τοῦ Βυζαντίου, ζοῦσαν -ἀπὸ τὴν ἐποχὴ τῆς Ἀρχαιότητας- ἑλληνόφωνοι καὶ (μετὰ τὸν 4ο αἰ.) Ὀρθόδοξοι, ἐνῶ οἱ ἄλλες ἐθνότητες ἦταν περιφερειακές, καὶ μόνο ὅσα ἄτομα ἀπὸ τὶς ἐθνότητες αὐτὲς ἀποδέχονταν τὸν βυζαντινὸ μονοπολιτισμὸ ἀνέρχονταν στὰ ὑψηλότερα ἀξιώματα.

Λείπει ἀπὸ τὴν ἀσήμαντη Ἑλλάδα τὸ εἶδος τῶν στοχαστῶν ποὺ θὰ ἀποκρούσουν θεωρίες ἰδιοποίησης τοῦ Βυζαντίου, τόσο θεωρίες «λευκότητας» (ἤ, ἐπὶ τὸ δημοκρατικότερον, «εὐρωπαϊκότητας») τοῦ Βυζαντίου, ὅσο καὶ «πολυπολιτισμικότητας» ἢ «ρωσικότητας» τοῦ Βυζαντίου. Τὸ μόνο παρήγορο σχετικὰ μὲ τὴν ἔλλειψη αὐτὴν εἶναι ὅτι τὸ παιχνίδι εἶναι χαμένο (ἂν δὲν γίνουν δύο -μόνο- θαύματα), καί, ἔτσι, ἡ ἀπουσία τέτοιου στοχασμοῦ δὲν χειροτερεύει περισσότερο τὰ πράγματα (ἤ, ἀντίστροφα: ἡ παρουσία τέτοιου στοχασμοῦ δὲν θὰ ἄλλαζε τὴ φορὰ τῶν πραγμάτων πρὸς τὸ καλύτερο). Οἱ ἀπόγονοι τῶν Βυζαντινῶν, οἱ Νεοέλληνες, δὲν μποροῦν οὔτε τὴν κληρονομιά τους νὰ ἀποσαφηνίσουν καὶ νὰ ὑπερασπιστοῦν. Ἀλλὰ δὲν τὸ κατάφεραν οὔτε μὲ τὴν Ἀρχαιότητα. Γιατί νὰ τὸ καταφέρουν μὲ τὸ Βυζάντιο, τὸ ὁποῖο τελικὰ μίσησαν κι αὐτοί;

This entry was posted in Ακροδεξιά, Ρωμανία. Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s