Category Archives: Ύστερη Αρχαιότητα

Ἔφεσος

Σὰν τὴν παραπάνω εἰκόνα, περίπου, θὰ ἦταν στὸ παλάτι τῆς Κωνσταντινούπολης.     Advertisements

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Μικρά Ασία, ελληνορωμαϊκή τέχνη | Tagged , , | Σχολιάστε

Στενόμυαλοι τῆς Μεσοβασιλείας

Ὁ πειρασμὸς νὰ θεωρήσει κάποιος τὶς τωρινὲς συνθῆκες ὅμοιες μὲ ἐκεῖνες τοῦ διαστήματος μεταξὺ 1ου καὶ 3ου αἰ. δὲν εἶναι μικρός. Μιὰ μεσοβασιλεία μεταξὺ διαφορετικῶν κοσμοαντιλήψεων, ἕνας ἀχταρμὰς ὅπου οἱ πάντες διέδιδαν καὶ πουλοῦσαν τὴν φιλοσοφικὴ καὶ θρησκευτικὴ πραμάτεια τους … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, φιλελεύθεροι, φιλοσοφίες, Ύστερη Αρχαιότητα, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Διοσκουρίδης τῆς Βιέννης

Ἢ Juliana Anicia Codex ἢ Wiener Dioskurides. Ἔργο τοῦ 512, παραγγελία τῆς Ἰουλιανῆς Ἀνικίας, μιᾶς Κωνσταντινουπολίτισσας καὶ κόρης κάποιου δυτικοῦ Ρωμαίου αὐτοκράτορα. Εἰκονογραφημένο χειρόγραφο τοῦ ἔργου Περὶ ὕλης ἰατρικῆς τοῦ ἰατροῦ Διοσκουρίδη (1ος αἰ. μ.Χ.) ἀπὸ τὴν Κιλικία. Μιὰ κίσσα: … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, βυζαντινή τέχνη | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

«Γένεσις τῆς Βιέννης»

Ἢ cod. theol. gr. 31 τῆς αὐστριακῆς ἐθνικῆς βιβλιοθήκης. Χειρόγραφο τοῦ α’ μισοῦ τοῦ 6ου αἰ., μὲ προέλευση τὴ Συρία. Σώζεται, σήμερα, τὸ ἕνα τέταρτο περίπου τοῦ ἀρχικοῦ κειμένου καὶ τῶν εἰκόνων. λεπτομέρεια:

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, βυζαντινή τέχνη | Tagged , , , | Σχολιάστε

εὐαγγέλια τοῦ Ροσσάνο

Ἢ Codex Purpureus Rossanensis. Χειρόγραφο τῆς Ὕστερης Ἀρχαιότητας (6ος αἰ.). Ὀνομάζεται ἔτσι ἐπειδὴ φυλάσσεται στὴν πόλη Rossano τῆς Ἰταλίας. Περιέχει ἑλληνικὰ κείμενα τοῦ Κατὰ Μᾶρκον καὶ Κατὰ Ματθαῖον. Παρακάτω, ἡ ἀνάκριση τοῦ Χριστοῦ ἀπὸ τὸν Πιλᾶτο. Προσοχή, ὅμως. Ἐπειδὴ οἱ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, βυζαντινή τέχνη | Tagged , , , | Σχολιάστε

Ἡ ἐξάπλωση τοῦ Χριστιανισμοῦ (αἴτια)

Ἐδῶ ὁ πίνακας τῆς αὔξησης, ποὺ δείχνει ὅτι ἡ πρώτη, καὶ ἀποφασιστική, μεγάλη αὔξηση (5 ἑκατομμύρια σὲ 50 χρόνια) ἔγινε στὸ β’ μισὸ τοῦ 3ου αἰ. Κι ἄλλες φορὲς εἶχε αὐξηθεῖ πάρα πολὺ ἀνὰ μισὸ αἰώνα ὁ χριστιανικὸς πληθυσμός, ἀλλὰ … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Ρωμαίοι, θρησκεία, κοινωνία | Tagged , , | Σχολιάστε

ἑλληνοφαγικά (ξένα)

Ἀναρτᾶ κάποιος κάτι ποὺ ἀναφέρεται στὴν ἐπιτυχημένη ἀντίσταση τῶν Ἑλλήνων τοῦ 3ου μ.Χ. αἰ. στοὺς Γότθους, ἡ ὁποία ἔλαβε χώρα στὶς Θερμοπύλες ὑπὸ τὸν ἀθηναῖο Δέξιππο, ὁ ὁποῖος ἀργότερα συνέγραψε μιὰ μικρὴ ἱστορία τῶν γεγονότων ἡ ὁποία διασώζεται μερικῶς. Ἐπισυνάπτει … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Δυτικοί, Ελλάδα, Ρωμαίοι, Σλάβοι | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Ἕνα μισοτελειωμένο ποίημα τοῦ Καβάφη

(R. Lavagnini, “Sette nuove poesie bizantine di Costantino Kavafis”, Rivista di studi bizantini e neoellenici 25 (1988), 276-277: Ἡ φαντασία μου μὲ πιαίνει τώρα ὄχι στὴν Ἀλεξάνδρεια τῶν Πτολεμαίων, ἀλλὰ τοῦ πέμπτου ἢ τοῦ ἕκτου αἰῶνος. Κάθε μορφή της καὶ … Συνέχεια

Posted in ποίηση, Ύστερη Αρχαιότητα | Tagged , , | Σχολιάστε

ἀγάλματα

Τί πιὸ ὡραῖο, νὰ εἶσαι ἕνα ἄγαλμα παρατημένο στὰ δάση. Σπασμένο, χωρὶς πόδια; Ἀκόμα καὶ σπασμένο, ναί· γιατί, θὰ πᾶς κάπου; «Τὸ θέμα εἶναι νὰ μπορεῖς νὰ ὑπομένεις, νὰ σὲ παιδεύει ἡ βροχὴ καὶ νὰ ὑπομένεις, ὅπως μονάχα ξέρουν νὰ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Μικρά Ασία, ελληνορωμαϊκή τέχνη | Tagged , , | Σχολιάστε

Διάλογος μὲ μιὰ μούμια (στὰ 620 μ.Χ.)

Ὁ Πισέντιος, μονοφυσίτης ἐπίσκοπος τῆς πόλης Κόπτος, ὅταν ἔμαθε ὅτι οἱ Σασσανίδες Πέρσες, ποὺ κατακτοῦσαν τὴ βυζαντινὴ Αἴγυπτο, πλησίαζαν τὴν Θηβαΐδα (κατὰ τὸ 620 μ.Χ.), ἔτρεξε νὰ σωθεῖ ἀπὸ αὐτούς. Πῆγε καὶ κρύφτηκε σὲ ἕναν ἀπὸ τοὺς πάμπολλους τάφους ποὺ ἦταν … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ιστορίες, Πέρσες, Ρωμανία, Σαν παραμύθια, θρησκεία | Tagged , , , , , , | 3 Σχόλια

Φίλαι (βίδεο)

  Μεταξὺ 5′ 55» καὶ 9′ 32», ὁ πρόναος τῆς Ἴσιδας, ὅπου βρισκόταν ἡ ἐκκλησία τοῦ ἁγίου Στεφάνου. Τὰ περισσότερα κτήρια εἶναι βεβαίως κτισμένα ἀπὸ Έλληνες, τοὺς Πτολεμαίους.  

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ρωμανία | Tagged , , , | Σχολιάστε

Βυζαντινὴ Πολυκατοικία (ΒΠ)

Ἡ πολυκατοικία ἐδῶ καὶ 70 χρόνια κυριαρχεῖ βασανιστικὰ πάνω στὶς ἑλληνικὲς πόλεις. Ἀντικρίζοντάς την σοῦ δημιουργοῦνται τὰ γνωστὰ ἀρνητικὰ συναισθήματα, ποὺ εἶναι παρόντα σὲ ταινίες, τραγούδια, διηγήματα. Συναισθήματα ὅπως ἐκεῖνο τοῦ ἀπρόσωπου, τῆς ἔλλειψης ἐπικοινωνίας μὲ τὸν γείτονα, τῆς σκληρότητας ὅμοιας … Συνέχεια

Posted in παράδοση, Ύστερη Αρχαιότητα, βυζαντινή αρχιτεκτονική, κοινωνία | Tagged , , , , | Σχολιάστε

R. S. Bagnall, Alexandria, Library of Dreams

Ὅπου ὁ Bagnall δείχνει μιὰ ἐναλλακτικὴ θεωρία γιὰ τὸ τέλος τῆς βιβλιοθήκης τῆς Ἀλεξάνδρειας, ἡ ὁποία (θεωρία) δὲν κέντρισε ποτὲ τὴν φαντασία ὅσων –ἱστορικῶν καὶ μή– σκέφονται τὴν ἱστορία μὲ ὅρους στιγμιαίων τρομακτικῶν καταστροφῶν σὰν ἐκείνων στὶς ταινίες τοῦ Χόλυγουντ. … Συνέχεια

Posted in παιδεία, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος | Tagged , , , | Σχολιάστε

πρώιμος χριστιανικὸς μοναχισμὸς καὶ Μανιχαῖοι

W. Harmless, Desert Christians. An introduction to the literature of early monasticism, Oxford – New York 2004, σ. 439: Could the Manichees have actually inspired the birth of Christian monasticism? Could the Manichaean elect have actually influenced monastic lifestyles or … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, θρησκεία | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Πάνω στὸ κεφάλι ἑνὸς ἐπισκόπου

Μιὰ φορὰ κι ἕναν καιρό, στὴν Ἀντινοούπολη τῆς Αἰγύπτου τῆς Ὕστερης Ἀρχαιότητας, ἕνας γέροντας ἀσκητὴς εἶχε μεταξὺ ἄλλων μαθητῶν κι ἕναν ὑποτακτικό, ὁ ὁποῖος ὅμως δὲν ἦταν ἰδιαίτερα ζηλωτὴς μοναχός. Τὸν συμβούλευε ὁ γέροντας, τίποτε ὁ νέος. Κάποτε, πέθανε ὁ … Συνέχεια

Posted in φιλελεύθεροι, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ιστορίες, Σαν παραμύθια, θρησκεία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Publius Flavius Vegetius Renatus

Ἕνας βυζαντινὸς συγγραφέας τοῦ 4ου-5ου αἰ., ποὺ διατύπωσε τὸ περίφημο ρητὸ «Ἂν θὲς εἰρήνη, προετοιμάσου γιὰ πόλεμο» (Igitur qui desiderat pacem, praeparet bellum) ποὺ συνήθως παραφράζεται σὲ Si vis pacem, para bellum. Τὸ ρητὸ αὐτὸ ἀπευθύνει στὸν αὐτοκράτορα Βαλεντιανό, στὴν … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, Ρωμανία, Χωρίς κατηγορία | Tagged , , , | Σχολιάστε

Ζέστα

Περπατώντας κάτω ἀπὸ τὸν καυτερὸ ἥλιο στὰ πρὸς δῆθεν ἱπποδάμεια στενὰ τοῦ μεταπολεμικοῦ Μηδενός, σκέφτεσαι ὅτι στὴν ἑλληνιστικὴ καὶ βυζαντινὴ ἐποχή, στὶς μεσογειακὲς πόλεις, προνοοῦσαν ὥστε τὰ πεζοδρόμια νὰ βρίσκονται -τουλάχιστον τῶν σημαντικότερων δρόμων- στεγασμένα ὑπὸ τὰ κτήρια, καὶ ὅτι ὑπῆρχαν … Συνέχεια

Posted in παράδοση, Ύστερη Αρχαιότητα, Θεσσαλονίκη, Ρωμανία, βυζαντινή αρχιτεκτονική | Tagged , , | Σχολιάστε

Οὔτε μέλι

Νῦν μὲν οὖν ἐν τοῖς καθ’ ἡμᾶς χρόνοις Αἴγυπτος τρέφει τὰς Ὑπατίας δεξαμένη γονάς· αἱ δὲ Ἀθῆναι – πάλαι μὲν ἦν ἡ πόλις ἐστία σοφῶν, τὸ δὲ νῦν ἔχον σεμνύνουσιν αὐτὰς οἱ μελιττουργοί γράφει ὁ Συνέσιος στὰ 396 (ἐπιστ. 136, … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ελλάδα | Tagged , , , , | 3 Σχόλια

ἐθνοτικοὶ ἐκχριστιανισμοί: κολλεκτιβιστὲς καὶ μή.

Οἱ Γάλλοι, οἱ Γερμανοί, οἱ Βέλγοι, οἱ Ἄγγλοι κ.ἄ. δὲν ἐντρύφησαν στὸν ἀρχαιοελληνικὸ πολιτισμὸ (γραμματεία κ.λπ.) ἀνεξάρτητα ἀπὸ τὸ Χριστιανισμό, ἀλλὰ μόνο ἀφότου ἐκχριστιανίστηκαν. Ἐπὶ αἰῶνες τὸ Βέλγιο, ἡ Βρετανία κι ἡ Ἑλβετία ἦταν ρωμαϊκές, δὲν ἔχουμε κάποιον ἑλληνιστὴ λόγιο … Συνέχεια

Posted in φιλοσοφίες, Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, θρησκεία | Tagged , | Σχολιάστε

Φορολογία στὴ Ρωμαϊκὴ Αὐτοκρατορία

Ἄνιση στὴν προκωνσταντίνεια περίοδο (ὣς τὰ τέλη τοῦ 3ου αἰ.) : οἱ γαιοκτήμονες δὲν πλήρωναν φόρους, ὅπως καὶ οἱ Ἰταλοὶ καὶ προνομιοῦχοι ἐπαρχιῶτες. Ἄνιση καὶ στὴν Ὕστερη Ἀρχαιότητα (χονδρικά, ἀπὸ τὸν Κωνσταντίνο καὶ μετά): οἱ γαιοκτήμονες -κυρίως- πλήρωναν. Συνταγές:  

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Ρωμαίοι, Ρωμανία | Tagged , , , | Σχολιάστε

Οἱ στῆλες τοῦ Φωκᾶ

Ὄχι ὁ καλός. Ὁ κακός, τοῦ 7ου αἰ. Ὁ «μιξοβάρβαρος» καὶ «τύραννος». Αὐτὸς ποὺ ὅταν ἄργησε μιὰ μέρα νὰ ἔρθει στὸν Ἱππόδρομο, τοῦ φώναξαν ἅμα τῇ ἐμφανίσει του: «Πάλι τὸν καῦκον ἔπιες, πάλιν τὸν νοῦν ἀπώλεσας», δηλαδή, «πάλι ἤπιες, πάλι … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμανία, Χωρίς κατηγορία | Tagged , , , , | Σχολιάστε

ἑλληνικὰ ἐπιγράμματα ἀπὸ τὶς Φίλες, 300-577 μ.Χ.

Τὰ ἐπιγράμματα εἶναι σκαλισμένα σὲ διάφορα σημεῖα διάφορων κτηρίων τοῦ νησιοῦ. 1. μετὰ τὸν Διοκλητιανό, ἄγνωστο πότε.   Ὁ ἱερώτατο[ς Νεῖ]λος εἰσῆλθεν εἰς τὸ[ν] πυλῶνα τῆς [πό]λεως Φιλ[ῶν], ἐπὶ Πασῆ- νις Πατ(ρ)αν(σ)[νοῦ]φις κυβερνήτης Νεί[λου] [Ν]οφερῶ[ς], ἔτ[ου]ς ἑβδόμου, Θὼθ ε· ΤΟΙ— … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος | Tagged , , | Σχολιάστε

Συμβόλαιο καὶ ποίημα

Στὴν μπροστινὴ ὅψη, ἕνα συμβόλαιο ἀγοραπωλησίας, ποὺ κάνει λόγο γιὰ «χερσάμπελους», γιὰ «ληνόπιθους», περὶ «τιμῆς τῆς πρὸς ἀλλήλους συμπεφωνημένης», γιὰ «ὑπογράφοντες μάρτυρες» καὶ διάφορα ἄλλα τέτοια. Στὴν ἄλλη ὅψη τοῦ παπύρου, ἕνα ποίημα τοῦ Διόσκορου τῆς Ἀφροδιτώς, ἑνὸς νομικοῦ καὶ γραφιᾶ τοῦ … Συνέχεια

Posted in ποίηση, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος | Tagged , , , | Σχολιάστε

Ἐποχὴ ἀγωνίας;

Γιὰ τὴν Ὕστερη Ἀρχαιότητα κάνω λόγο, μὴ φοβᾶστε. Παρακάτω, ἕνας πολὺ διάσημος πάπυρος μὲ ἐρωτήματα πρὸς ἕνα αἰγυπτιακὸ μαντεῖο περὶ τὸ 300 μ.Χ. Μὲ βάση τὸν πάπυρο αὐτόν, χτίστηκαν ολόκληρες θεωρίες γιὰ τὴν Ὕστερη Ἀρχαιότητα ὡς ἐποχὴ ἀγωνίας (ἀπὸ τὸν E. R. … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, ανθρώπινα | Tagged , , | Σχολιάστε

3ος αἰ. κι ὄχι 4ος αἰ.: Ὁ ἐκχριστιανισμὸς τῆς Ρωμαϊκῆς Αὐτοκρατορίας:

Ἀπὸ τὸ T. D. Barnes, Christians and Pagans in the Reign of Constantius, στό: A. Dihle (ἐκδ.), L’église et l’empire au IVe siècle [Entretiens sur L’Antiquité Classique 34], Genève 1989, 301-343. Προσοχὴ τί λέει γιὰ τὴν ἐναγώνια προσπάθεια τῶν σκληροπυρηνικῶν … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμαίοι, θρησκεία, ιστορία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Γενέθλια

Michele R. Salzman, Religious Koine and Religious Dissent in the Fourth Century, στο: J. Rüpke (εκδ.), A Companion to Roman Religion, Malden MA – Oxford UK 2007, 109-125. Of course, Christian clerics and laypeople interpreted these rituals for the dead in … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

26-6-363: ὁ θάνατος τοῦ Ἰουλιανοῦ / Μίθρας καὶ Σαπώρ

Ὁ Μίθρας τοῦ εἶχε ὑποσχεθεῖ ὅτι θὰ τὸν κάνει θεό. Ὁ Ἰουλιανὸς τὸν πίστεψε. Ἀλλὰ ὁ Μίθρας ἦταν περσικὸς θεός. Ἦταν ποτὲ δυνατὸν ὁ Μίθρας νὰ βοηθήσει κάποιον ἐνάντια στοὺς Πέρσες του; Στὸ ἔργο του Πρὸς Ἡράκλειον Κυνικόν (ἔκδ. G. Rochefort, … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, Πέρσες, Ρωμανία, Σαν παραμύθια, θρησκεία | Tagged , , , , , , , , | 1 σχόλιο

Ἰουλιανὸς ὁ Ἱεροσολυμίτης ἢ Γιαχωβάς.

Μιὰ ἀπὸ τὶς ἄγνωστες τρέλες τοῦ αὐτοκράτορα Ἰουλιανοῦ ἦταν νὰ ἀποδείξει ὅτι οἱ προφητεῖες τοῦ Ἰησοῦ γιὰ τὸν ναὸ τῶν Ἱεροσολύμων ἦταν λανθασμένες. Ἔτσι, ἀποφάσισε νὰ δώσει λεφτὰ καὶ πόρους γιὰ τὸ κτίσιμο τοῦ ναοῦ. Ἂν κτιζόταν ὁ ναὸς τῶν … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Εβραίοι, Ιστορίες, Ρωμανία, Σαν παραμύθια | Tagged , , , , , , | Σχολιάστε

ὁ Λιβάνιος καὶ τὸ φέρετρο τοῦ μαραγκοῦ

Στὴν Ἀντιόχεια, τὸ 363. Ἀφότου εἶχε φύγει γιὰ τὸ μέτωπο ὁ Ἰουλιανὸς καὶ πολεμοῦσε τοὺς Πέρσες. Ρώτησε εἰρωνικὰ ὁ παγανιστὴς Λιβάνιος ἕναν χριστιανὸ δάσκαλο, ὁ ὁποῖος ἦταν φίλος του: «Τί κάνει ὁ μαραγκός σας;» ἀποκαλώντας τὸν Χριστὸ μαραγκό, ἐπειδὴ αὐτὸ … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, Ρωμανία, Σαν παραμύθια | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Ὁ Ἰουλιανὸς ὡς κόλακας τοῦ Μ. Κωνσταντίνου καὶ τοῦ Κωνστάντιου Β’

Μιὰ ἀπὸ τὶς ὡραῖες ἀντιλήψεις ποὺ ἔχουμε γιὰ τὸν Ἰουλιανὸ οἱ περισσότεροι εἶναι αὐτὴ τοῦ ἀσυμβίβαστου καὶ γενναίου, καὶ «ἀκέραιου ἀνθρώπου». Ἑνὸς ἄνδρα ποὺ πάλαιψε ἐνάντια στὴν ἐποχή του, κι ἂς ἔχασε. Ἑνὸς ἄσχετου μὲ τὴ σαπίλα καὶ τὴν καμαρίλα … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, Ρωμανία, ανθρώπινα, ιστορία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Ὁ χρησμὸς τῶν Δελφῶν στὸν Ἰουλιανό

μὲ τὸν ὁποῖο ὁ Ἀπόλλωνας ἀπαντᾶ στὸν Ἰουλιανό (361-363), ὁ ὁποῖος ζήτησε συμβουλὴ διὰ τοῦ προσωπικοῦ του γιατροῦ, τοῦ Ὀριβάσιου, εἶναι γνωστὸς σὲ πολλούς. Τὸ πρόβλημα εἶναι ὅτι στὴν Ἑλλαδάρα μας ἀρκετοὶ τὸν θεωροῦν πλαστὸ καὶ μεταγενέστερο δημιούργημα τῶν Χριστιανῶν: … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, Ρωμανία | Tagged , , , , , , , | 1 σχόλιο

Θεοδώρα – Ἰωάννης Κολοβός

Patrologia Graeca 65 Ἤ ἡ πόλις θὰ σὲ ἀκολουθεῖ

Posted in φιλοσοφίες, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ιστορίες, Σαν παραμύθια, θρησκεία | Tagged , , , | 1 σχόλιο

«In defense of Constantine»

Ὄχι ὅτι χρειαζόταν. Robert Louis Wilken The ritual pronouncement of anathemas against Constantinianism has become so commonplace that the historical Constantine (a.d. 288?–337) has slipped from our sight. Apparently it is not what Constantine himself wrought that is the object … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αναδημοσιεύσεις, Δύση, Ρωμανία, θρησκεία, ιστορία | Tagged , , , , , , | Σχολιάστε

Τὸ λουτρὸ τοῦ σχισματικοῦ ἐπισκόπου

Σισίννιος, ὁ ἐπίσκοπος τῶν Ναυατιανῶν, καὶ μαθητὴς τοῦ θεουργοῦ καὶ συνεργάτη τοῦ Ἰουλιανοῦ, Μάξιμου τοῦ Ἐφέσιου: Τὴν δὲ δίαιταν ἦν οὐ λιτός, ἀλλ’ ἐν ἄκρᾳ σωφροσύνῃ πολυτελεῖ ταύτῃ ἐκέχρητο, τρυφῶν τε ἐν ἐσθῆτι λευκῇ καὶ δὶς τῆς ἡμέρας ἐν λουτροῖς … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, Ρωμανία, Σαν παραμύθια, θρησκεία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Β’ Οἰκουμενικὴ Σύνοδος (22-5-381) – Μιὰ μέρα στὴν Ἀλεξάνδρεια τοῦ 339 μ.Χ.

Ἡ Β’ Οἰκουμενική, ποὺ ἀσχολήθηκε μὲ τὰ ἀπομεινάρια τῶν Ἀρειανιστῶν. Ὅπως συνηθίζεται, κάθε ἀναφορὰ σὲ Οἰκουμενικὲς Συνόδους προκαλεῖ ἀμέσως: πρῶτον, δυσπιστία γιὰ τὴν αὐθεντία της καὶ τὴν ὁποιαδήποτε ἐγκυρότητά της, δεύτερον, ἀναφορὰ σὲ φανταστικοὺς βυζαντινούς καισαροπαπισμούς, καί, τρίτον, ἀνθρωπιστικὴ καταγγελία τοῦ δράματος … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, Ρωμανία, ανθρωπισμός, θρησκεία, ιστορία | Tagged , , , , , , , , , , , , , , | 24 Σχόλια

Γιὰ τὴν εἰλικρίνεια τοῦ ἐκχριστιανισμοῦ τοῦ Μ. Κωνσταντίνου

Ἀπὸ τὴν Ἐκκλησιαστικὴ Ἱστορία τοῦ Β. Φειδᾶ: Σὲ ὅσους μᾶς θέτουν τὸ δίλημμα «Βυζάντιο ἢ Χριστιανισμός» (καί, ἔτσι, ἀποδεικνύονται ὁλόιδιοι μὲ τοὺς προτεσταντίζοντες τύπου Ἐμ. Ροΐδη), ἔχουμε νὰ παρατηρήσουμε ὅτι οἱ ἄνθρωποι ποὺ θέτουν στοὺς Χριστιανοὺς τέτοια ψευτοδιλήμματα ἔχουν μιὰ ἀνιστορικὴ … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμαίοι, Ρωμανία, θρησκεία, ιστορία | Tagged , , | 1 σχόλιο

Τὰ λείψανα τῶν Μὴ Χριστιανῶν

Ἔχουμε ξεχάσει, νομίζω, τὴν αὐθεντικὴ συμπεριφορὰ τῶν μὴ Χριστιανῶν πρὸς τὰ λείψανα τῶν χριστιανῶν ἁγίων καὶ μαρτύρων. Ὡστόσο, ἔχω βαρεθεῖ αὐτὸ τὸ χαμογελαστό, χαριτόβρυτο καὶ συγκαταβατικό τους ὕφος. Αὐτὲς τὶς γεροντοκορίστικες χαριτωμενιὲς γιὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴ «κατάχρηση» τῶν λειψάνων. Γι’ αὐτό, … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, φιλελεύθεροι, Ύστερη Αρχαιότητα, Ελλάδα, ανθρωπισμός, θρησκεία, ιστορία | Tagged , , , | Σχολιάστε

Προστάτες στὴ Ρώμη

Πατρωνία ὑπῆρχε καὶ στὴν ὕστερη Ρωμαϊκὴ Αὐτοκρατορία, ποὺ ἦταν, ἂς τὸ δεχτοῦμε, τὸ ἀνώτερο κράτος στὴν Ἱστορία -ἀκόμη καὶ στὴν ὕστερη φάση της- σὲ σχέση μὲ τὰ σημερινὰ μπάχαλα. Πάντως, δὲν ἦταν μπανανία οὔτε ἕνα ἀποικιακὸ κατασκεύασμα. Παρὰ τὴν χαλαρότητα … Συνέχεια

Posted in πολιτικά, Ύστερη Αρχαιότητα, Ελλάδα, Ρωμαίοι, Ρωμανία | Tagged , , , | 2 Σχόλια

Οὐννικὸ πνεῦμα

Τὸ Μιλάνο, μιὰ πολυάνθρωπη πόλη, τὴν ὁποία ὁ Ἀττίλας κατέλαβε καὶ ὑποδούλωσε. Ὅταν εἶδε σὲ ἕνα πίνακα τοὺς Ρωμαίους Αὐτοκράτορες νὰ κάθονται πάνω σὲ χρυσοὺς θρόνους καὶ οἱ Σκύθες νὰ κείτονται νεκροὶ μπροστὰ στὰ πόδια τους, φώναξε ἕναν ζωγράφο καὶ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Δύση, Ιστορίες, Ρωμανία, Σαν παραμύθια | Tagged , , , , , , , | Σχολιάστε

Διωγμοὶ Διοκλητιανοῦ: ἡ ἐπιχειρηματολογία

Τὶς προάλλες παρέθεσα ἀπόσπασμα τοῦ Λακτάντιου γιὰ τὸν Γαλέριο. Τώρα, μιὰ σούμα γιὰ τὴν σύγχρονη ἀντιχριστιανικὴ ἑρμηνεία τῶν διωγμῶν τοῦ Διοκλητιανοῦ. Ὅποιος θέλει τὸ προσαρμόζει στὸ δικό του διωγμό. ἄρνηση ὅτι οἱ Διωγμοὶ τοῦ Διοκλητιανοῦ ἔγιναν. Στὴν πραγματικότητα, λέει ἡ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμαίοι, θρησκεία | Tagged , , , , , , , | Σχολιάστε

Γαλέριος, τὸ τέλος τῶν διωκτῶν (5 Μαΐου 311 μ.Χ.)

Μέσα σ’ αὐτὸ τὸ τέρας κατοικοῦσε μιὰ βαρβαρότητα καὶ ἀγριοσύνη ξένη πρὸς τὸ ρωμαϊκὸ αἷμα. Αὐτὸ δὲν ἦταν καθόλου παράξενο, γιατὶ ἡ μάνα του εἶχε γεννηθεῖ πέρα ἀπὸ τὸ Δούναβη… Ἡ μάνα τοῦ Γαλέριου, μιὰ ἐξαιρετικὰ θρησκόληπτη γυναίκα, ἦταν ἀφοσιωμένη … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, Ρωμαίοι, ιστορία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Women under Arrest in a Christian Papyrus Letter

[ -ca.?- ] ἐγώ τε κ̣αὶ ο̣ἱ̣ | σὺν [ἐμοί σε προσ]α̣γορεύομ̣ε̣ν̣ | ἐν κ(υρί)ῳ. καθὼς δέ σοί ἐστιν |  πᾶσι τοῖς ἀδελφοῖς ἐν κ(υρί)ῳ βοηθ[εῖ]ν | καὶ ταύταις ἀγομέναις πρὸς τὸν ἐπίτροπον ἐπιδ\ώσε̣ι̣ς/ [τ]ὴ̣ν ἀγάπην̣ | σου, διʼ ὧν ἐὰν παράσχῃ αὐταῖς. | ἐρρῶσθαί σε εὔχομαι … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ιστορίες, Ρωμαίοι | Tagged , , , | Σχολιάστε

Ἱμέριος: Λόγος κατὰ Ἐπίκουρου

Ὁ Ἱμέριος (315-386) ἦταν ρήτορας, ἀρχαιόθρησκος καὶ φίλος τοῦ Ἰουλιανοῦ τοῦ Ἀποστάτη, ὁ ὁποῖος ἔγραφε ὅτι εὐτυχῶς οἱ θεοὶ κατέστρεψαν τὰ περισσότερα συγγράμματα τοῦ Ἐπίκουρου, καὶ δὲν μπορεῖ πιὰ νὰ τὰ διαβάσει κανείς. Τὸν ἀναφέρει κι ὁ Εὐνάπιος, ἐν συντομίᾳ. Ὁ Ἱμέριος … Συνέχεια

Posted in φιλοσοφίες, Ύστερη Αρχαιότητα | Tagged , , , , | Σχολιάστε

πουλπίτοις

Τὰ ὡραῖα ἑλληνικὰ τοῦ 7ου αἰ.: Ἀπὸ τὸ λατινικὸ pulpitum φτιάχτηκε τὸ πούλπιτον, ποὺ σημαίνει πλατφόρμα, ἐξέδρα (λεξικό Lampe: stage, platform), κατ’ ἐπέκταση χώρισμα μὲ σανίδα. Στὸ Καισάρειο, λοιπόν, ὁ Πατριάρχης Ἀλεξάνδρειας ἅγιος Ἰωάννης ὁ Ἐλεήμονας (609-619) εἶχε φτιάξει ἐπιμήκεις, μεγάλους, θόλους … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ιστορίες, Σαν παραμύθια, γλώσσα | Tagged , , , | Σχολιάστε

The «peaceful» Muslim conquest of Egypt: Slaughter and oppression of native Egyptians.

Ἀναφερόμενη μιὰ σύγχρονη ἐρευνήτρια, ἡ Petra Sijpesteijn, στὴν κατάκτηση τῆς Αἰγύπτου ἀπὸ τὸ Ἰσλὰμ μεταξὺ 639-646/652 (The Arab conquest of Egypt and the beginning of Muslim rule), διαπιστώνει ὅτι ἡ κατάκτηση δὲν ἦταν βίαιη, κι ὅτι οἱ χριστιανικὲς ἀφηγήσεις περὶ … Συνέχεια

Posted in Άραβες, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ισλάμ, θρησκεία, ιστορία | Tagged , , , , , , , , , , , , , | Σχολιάστε

Ἰωάννης Φιλόπονος

ἢ ἀλεξανδρινὸς Χριστιανισμὸς τοῦ 6ου αἰ.:

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ρωμανία | Tagged , , , , | 3 Σχόλια

29-9-642: σαλπάροντας ἀπὸ τὴν Ἀλεξάνδρεια

Ἀποχαιρετώντας τὴν Ἀλεξάνδρεια καὶ δέκα αἰῶνες ἑλληνικοῦ πολιτισμοῦ στὴν Αἴγυπτο:   Κ. Π. Καβάφη, ΑΙΜΙΛΙΑΝΟΣ ΜΟΝΑΗ, ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΥΣ, 628-655 Μ.Χ. (1918) Μέ λόγια, μέ φυσιογνωμία, καί μέ τρόπους μιά ἐξαίρετη θά κάμω πανοπλία˙ καί θ’ ἀντικρύζω ἔτσι τούς κακούς ἀνθρώπους χωρίς … Συνέχεια

Posted in Άραβες, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ισλάμ, Ρωμανία, ιστορία | Tagged , , , , , , | Σχολιάστε

Ἰωάννης Δαμασκηνός, Ἐπίκουρος. Ἡδονὲς κι ἐπιθυμίες.

Ἕνα ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸ Ἔκδοσις ἀκριβὴς τῆς Ὀρθοδόξου Πίστεως, καὶ κείμενα τοῦ Ἐπίκουρου, ἀντίστοιχα. Ἰωάννης Δαμασκηνός (7ος-8ος αἰ.) -Μετάφραση Νίκου Ματσούκα. Ἐπίκουρος (1.000 χρόνια πιὸ πρίν): Ὑπάρχει μιὰ ὁμοιότητα στὸν τρόπο ποὺ οἱ Ἕλληνες (ἢ κάποιοι ἀπὸ αὐτούς), χριστιανοὶ καὶ … Συνέχεια

Posted in φιλοσοφίες, Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, θρησκεία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Ἡ ἐλεημοσύνη τῶν πορνῶν καὶ οἱ μοναχοί

Κλασικὸ μοτίβο στὴν μοναστηριακὴ γραμματεία, ἡ ἀνώτερη ἀξία τῆς μετανοημένης πόρνης.  Ἄλλοτε ἀναφέρεται ὅτι μόνο ἡ προσευχὴ τῆς μετανοημένης πόρνης μπορεῖ νὰ μεταστρέψει τὸ Θεὸ γιὰ ἕνα ζήτημα ποὺ ἀπασχολεῖ τὴν κοινότητα. Παρακάτω, ἡ ἐλεημοσύνη τῆς πόρνης ἀποτελεῖ μέσο γιὰ τὴν … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, κοινωνία | Tagged , , , , , | 3 Σχόλια

Συζητώντας γιὰ τὸν ἡλιοκεντρισμὸ μὲ τὴν Ὑπατία στὸ Σεραπεῖο

Κάτω ἀπὸ τὸν ἔναστρο νυχτιάτικο οὐρανὸ τοῦ Σεραπείου, οἱ ταμπουρωμένοι ἐθνικοὶ μὲ τὴν Ὑπατία, ὅταν ξεκουράζονται ἀπὸ τὴν προσπάθειά τους νὰ ἀποκρούσουν τοὺς Χριστιανοὺς ποὺ πολιορκοῦν τὸ τέμενος κατὰ τὴν ἡμέρα προκειμένου νὰ τὸ κάψουν, τί κάνουν; Συζητοῦν γιὰ τὰ … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ρωμανία | Tagged , , , , , , , , , | 3 Σχόλια

Ὑπατία ἢ Ἡμέρα τῆς Γυναίκας

Ὅταν ἡ ἀρθρογράφος τῆς Lifo μᾶς πληροφορεῖ ὅτι ἡ Ὑπατία κατηγορήθηκε γιὰ μαύρη μαγεία ἀπὸ τὸν Κύριλλο. «Ξεκάθαρη χριστιανικὴ συκοφαντία», θὰ ποῦν ὅλοι, ἀφοῦ ἡ ἀλήθεια εἶναι ὅτι ἡ Ὑπατία ἦταν λίγο μάντισσα κι ὄχι μάγισσα. Ἄλλο νὰ προβλέπεις τὸ μέλλον κι ἄλλο νὰ … Συνέχεια

Posted in φιλελεύθεροι, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ρωμανία, ιστορία | Tagged , , , , , , , , , , | Σχολιάστε

Ἀρχαῖοι ναοί: Ποσοστὰ τῶν αἰτιῶν καταστροφῶν (Ἑλλάδα)

Πηγή Οἱ «χριστιανογενεῖς» καταστροφές («βίαιη χριστιανικὴ ἐπέμβαση», «κλείσιμο ἱερῶν», «ἐπαναχρησιμοποίηση δομικοῦ ὑλικοῦ») ἀγγίζουν τὸ πολὺ τὸ 28%. Ἡ «ἐπαναχρησιμοποίηση δομικοῦ ὑλικοῦ» (spolia, 9%) δὲν ἀποδίδεται αὐτονόητα σὲ θρησκευτικοὺς λόγους σὲ κάθε περίπτωση, εἰδικὰ ὅταν μεσολαβεῖ ἐπαρκὲς διάστημα μεταξὺ τοῦ κλεισίματος τοῦ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ελλάδα, Ρωμανία | Tagged , , , | Σχολιάστε

Monk-Bishop

Προτεσταντισμοί   Τὰ ράσα κάνουν τὸν παπὰ καὶ ὁ τύπος σώζει τὴν οὐσία, λένε στὸ χωριό μου.

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Χωρίς κατηγορία, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Ἀστικὴ τάξη τοῦ 6ου αἰ.: προβλήματα

Νοίκιαζαν καὶ πούλαγαν τὶς βιλάρες, ὅσο κι ἂν ὁ ΕΝΦΙΑ τῆς ἐποχῆς δὲν ἦταν φόρος.  Helen G. Saradi, The Byzantine city in the sixth century. Literary Images and Historical Reality, Athens 2006:

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες | Tagged , , | Σχολιάστε

ὀβὰλ πλατεία τῆς βυζαντινῆς Θεσσαλονίκης

Οι εργασίες για τη δημιουργία του Μητροπολιτικού Σιδηροδρόμου Θεσσαλονίκης έφεραν στο φως ένα νέο σπουδαίο αρχαιολογικό εύρημα. Στον Σταθμό Αγίας Σοφίας αποκαλύπτεται μία μεγάλη μαρμαροστρωμένη πλατεία των βυζαντινών χρόνων, που όμοια της δεν έχει βρεθεί ξανά. Η πλατεία, που χρονολογείται … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Θεσσαλονίκη, Ρωμανία, βυζαντινή αρχιτεκτονική | Tagged , , , | 1 σχόλιο

Ὁ ἰδιωτικὸς πλοῦτος τῶν μελλοντικῶν ἐπισκόπων

Καὶ τί γινόταν μὲ τὴν περιουσία ὅσων ἤθελαν νὰ γίνουν ἐπίσκοποι; Ἐννοεῖται ὅτι κατὰ κανόνα, κανεὶς δὲν γινόταν ἀμέσως ἐπίσκοπος ἀλλὰ πρῶτα διάκονος, μετὰ κληρικὸς κ.ο.κ.

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμανία | Tagged , | Σχολιάστε

ἔδικτα

Διαμάντι ὁ Κώδικας //  

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμανία | Tagged , , | Σχολιάστε

Ὁ Θεὸς τοῦ Ἀρνόβιου

Ὁ Ἀρνόβιος ἦταν ἕνας ἐκχριστιανισμένος Λατίνος ρήτορας ποὺ ἔζησε τὴν ἐποχὴ τοῦ Διοκλητιανοῦ στὴν ρωμαϊκὴ Ἀφρικὴ καὶ ἔγραψε ἕνα ἔργο Κατὰ Ἐθνικῶν.

Posted in φιλοσοφίες, Ύστερη Αρχαιότητα, Δυτικοί, Ρωμαίοι, θρησκεία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Στὸν ῥήτορα Εὐδόξιο

Ἐπιστολὴ τοῦ Γρηγόριου Θεολόγου:

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμανία, ανθρώπινα | Tagged , , | Σχολιάστε

Γρηγόριος, ἐθνοτικὲς κ.ἄ. διαβαθμίσεις

Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος, ἐννοῶ. Βάρβαροι, Ρωμαῖοι, Ἕλληνες, Χριστιανοί:

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμανία, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Ἑλληνισμὸς ἀπὸ Τὸ Πουθενά

Βλέποντας μὲ χαρὰ ἕναν πολέμιο τῆς βυζαντινῆς Ὀρθοδοξίας ἀπὸ τὴ σκοπιὰ μιᾶς «ἑλληνικῆς φιλοσοφικῆς» ἀντίληψης, τὸν Νικήτα Σινιόσογλου, νὰ ἑτοιμάζεται νὰ παρουσιάσει ἕνα ἀκόμη σχετικὸ βιβλίο του, δὲν μπορῶ παρὰ νὰ ἀνατρέξω σὲ μιὰ παλιά του συνέντευξη, γιὰ τὸ προηγούμενο βιβλίο … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Ρωμανία, θρησκεία | Tagged , , , , , , , , , , | Σχολιάστε

R. Stark, γυναῖκες, Χριστιανισμὸς καὶ ἡ ἐξάπλωσή του

Ὁ R. Stark δείχνει πῶς ἡ διαφορετικὴ μεταχείριση τῶν γυναικῶν ἀπὸ τὸ Χριστιανισμὸ μαζὶ μὲ τὶς (διαφορετικὲς ἀπὸ τὶς παγανιστικὲς) χριστιανικὲς πρακτικὲς σχετικὰ μὲ τὸ σὲξ καὶ τὴ γεννητικότητα συντέλεσαν στὴν αὔξηση τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Χριστιανῶν. Ὅλα αὐτὰ πρὶν ἀπὸ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Ρωμαίοι, θρησκεία, κοινωνία | Tagged , , , , , , , , , | 1 σχόλιο

R. Stark, Rise of Christianity, ὁ πίνακας

Μὲ τὴν αὔξηση τοῦ ποσοστοῦ τῶν χριστιανῶν στὴ Ρωμαϊκὴ Αὐτοκρατορία. Ὅπως σημειώνει, παραδοχὴ αὔξησης 50% θὰ ὁδηγοῦσε σὲ πολὺ μεγάλους ἀριθμοὺς γιὰ τὸ ἔτος 300 (σὲ σχέση πρὸς ὅ,τι πιστεύουν οἱ περισσότεροι ἐρευνητές), ἐνῶ 30% σὲ πολὺ μικρὸ ποσοστό (σὲ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, θρησκεία | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Ὁ τσαγκάρης τῆς Ἀλεξάνδρειας

Χρῆστος Γουσίδης  

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Τὸ λιοντάρι

Χρῆστος Γουσίδης  

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Τὸ στένεμα τῶν δρόμων

Στὴν Ὕστερη Ἀρχαιότητα J. Haldon, Palgrave Atlas of the Byzantine History Ἀπὸ ἀριστερὰ πρὸς τὰ δεξιά, ἡ χρονολογικὴ ἀλληλουχία. Στὰ ἀριστερά, ὁ ρωμαϊκὸς δρόμος μὲ τὶς κιονοστοιχίες, στὰ δεξιὰ τὰ μεσαιωνικὰ δρομάκια.

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα | Tagged , | Σχολιάστε

Coptic Sayings of the Fathers

Μετάφραση τοῦ Anthony Alcock ἀπὸ τὸ θεϊκὸ ἱστολόγιο τοῦ Roger Pearse. Ἐπιλογή:  

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Σαν παραμύθια, θρησκεία | Tagged , , , | 19 Σχόλια

Τρία περιστατικὰ ἀπὸ τὸ «Μεγάλο Διωγμό»

Ἕνας μεγάλος ἀριθμὸς ἀπὸ ὁμολογητὲς τῆς θρησκείας εἶχαν ἐξοριστεῖ τὸ λατομεῖο τοῦ Πορφυρίτου ὅρους, στὴ Θηβαϊδα… Ἀπὸ αὐτούς, ἑνενήντα ἑπτὰ ἄνδρες, μαζὶ μὲ τὶς γυναῖκες καὶ τὰ νήπια στάλθηκαν στὸν κυβερνήτη τῆς Παλαιστίνης. Ὅταν ὁμολόγησαν τὸν Θεὸ τοῦ σύμπαντος καὶ … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ρωμαίοι, Ρωμανία, θρησκεία | Tagged , , , , | Σχολιάστε

«speak no evil»

H. R. Horsley, A. L. Connoly and others, New Documents Illustrating Early Christianity. A Review of the Greek Inscriptions and Papyri published in 1979, (13)    

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, ανθρώπινα | Tagged , , | Σχολιάστε

Athanasius contra Mundum

Ὄμνυμι τὸν μέγαν Σάραπιν, ὡς εἰ μὴ πρὸ τῶν Δεκεμβρείων Καλενδῶν, ὁ θεοῖς ἐχθρὸς Ἀθανάσιος ἐξέλθῃ ἐκείνης [σημ.: ἀπὸ τὴν Ἀλεξάνδρεια] μᾶλλον δὲ καὶ πάσης τῆς Αἰγύπτου˙ τὸν μιαρόν, ὃς ἐτόλμησεν Ἑλληνίδας γυναῖκας ἐπ’ ἐμοῦ βαπτίσαι˙ διωκέσθω Ἰουλιανός Νεφύδριον γάρ … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ιστορίες, Ρωμανία, Σαν παραμύθια, θρησκεία | Tagged , , , , , | 1 σχόλιο

Σούπα ἀπὸ καλαμπόκι

ἀσθενοῦμεν γάρ.

Posted in φιλοσοφίες, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Σαν παραμύθια, ανθρώπινα, θρησκεία | Tagged , , , | Σχολιάστε

Daphnis et Chloé

Πόσοι βάτοι με πολλάκις ἤμυξαν, καὶ οὐκ ἔκλαυσα Λόγγος, Τὰ κατὰ Δάφνιν καὶ Χλόην Μὰ εἶναι μέρη αὐτὰ νὰ τριγυρνᾶς γυμνὸς μὲ τὸ μαρουλάκι;  

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, ζωγραφική | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Προχριστιανικὸ κράτος καὶ θρησκεία: Ρώμη 295 μ.Χ.

Ἕνα ἔδικτο τοῦ 295 μ.Χ. Ἐνῶ οἱ φιλόσοφοι – μυστικοσύμβουλοι, οἱ λαμπροὶ διανοητὲς τοῦ κράτους εἶχαν τὴν ἴδια ἄποψη, ὅπως τὴν παραθέτει ὁ T. D. Barnes:

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Ρωμαίοι, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Τετραρχία: ἀπὸ τὸν Διοκλητιανὸ ὣς τὸν Μ. Κωνσταντίνο (βίντεο)

Ἐνδιαφέρον καὶ σύντομο βίντεο, γιὰ ὅσους μπερδεύεστε μὲ τὴν ἀλληλουχία τῶν αὐτοκρατόρων (Αὐγούστων, Καισάρων) ἀπὸ τὸν Διοκλητιανὸ μέχρι τὸν Κωνσταντίνο.  

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμαίοι, Ρωμανία, ιστορία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Ἀγάλματα

           

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Θεσσαλονίκη | Tagged , , | Σχολιάστε

Τὸ σιωπηλὸ τέλος τοῦ παγανισμοῦ

Πὼλ Βέν, Ὅταν ὁ κόσμος μας ἔγινε χριστιανικός (312-394 μ.Χ.), Ἀθήνα 2012, ἑλλ. μετ. Γ. Καράμπελας, σ. 127: Στην Ανατολή τουλάχιστον, όπου η παλιά παγανιστική κουλτούρα είχε διατηρηθεί, πολλοί μορφωμένοι, οικογένειες ευγενών, ακόμα και μικρές κωμοπόλεις, θα παραμείνουν πιστές στον … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, θρησκεία | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Μοναχοὶ καὶ θεοί: Μακάριος – Ἀνούβ – Μωυσῆς

Μακάριος ἢ «Ἔλα μαζί μας γιὰ λουτρό» «Ἀνέβη ποτὲ ὁ ἀββᾶς Μακάριος ἀπὸ Σκήτεως εἰς Τερενοῦθιν· καὶ εἰσῆλθεν εἰς τὸ ἱερὸν κοιμηθῆναι. Ἦσαν δὲ ἐκεῖ σκηνώματα Ἑλλήνων παλαιά· καὶ λαβὼν ἕν, ὑπέθηκε τῇ ἑαυτοῦ κεφαλῇ ὡς ἐμβρίμιον. Οἱ οὖν δαίμονες … Συνέχεια

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, θρησκεία | Tagged , , , , , | 1 σχόλιο

Χριστιανικὴ καὶ Ἰσλαμικὴ ἐξάπλωση.

Συνήθως λέγεται ὅτι τὸ Ἰσλὰμ ἀνήκει στὴν Ὕστερη Ἀρχαιότητα ἢ μάλιστα ὅτι ἔχει καὶ τὸ μερίδιό του στὸν πολιτισμὸ τῆς Ἀρχαιότητας. Εἶναι, σὰν νὰ λέμε ὅτι οἱ Βάνδαλοι καὶ οἱ Βησιγότθοι πῆραν στοιχεῖα τοῦ ἐκχριστιανισμένου ἑλληνορωμαϊκοῦ πολιτισμοῦ ἀφοῦ τὸν ξεπάτωσαν … Συνέχεια

Posted in Άραβες, Ύστερη Αρχαιότητα, Δύση, Ισλάμ, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Διόσκορος τῆς Ἀφροδιτώ, ποιήματα

Ὁ Διόσκορος ἦταν ἕνας ποιητὴς τῆς Αἰγύπτου (Ἀφροδιτώ), ποὺ ἔζησε τὸν 6ο αι. Στὸν ἱστότοπο αὐτὸ τὰ ποιήματά του.

Posted in ποίηση, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος | Tagged , , , | Σχολιάστε

Προβλήματα γιὰ διάβολους

Ὅποιος δὲν μπορεῖ νὰ δεῖ σὲ τέτοια κείμενα τὸ ἀνεπίγνωστο -ἀπὸ τὸν συγγραφέα- χιοῦμορ τοῦ συγγραφέα (ὁ δυσαρεστημένος καὶ μὴ ἐντυπωσιασμένος ἀπὸ τὶς διαβολιὲς τῶν πιστῶν του Σατανὰς  διατάσσει τὸ μαστίγωμα τῶν διαβόλων -ὅπως τὰ ἀφεντικὰ τῆς ἐποχῆς μαστίγωναν τοὺς … Συνέχεια

Εικόνα | Posted on by | Tagged , , | Σχολιάστε

Ὁ θάνατος στὴν Αἴγυπτο

 

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, θρησκεία, κοινωνία | Tagged , , , | Σχολιάστε

Ἁγιογραφίες ἀπὸ τὸν Παρθενώνα

N. H. J. Westlake, On some Ancient Paintings in Churches of Athens, Archaeologia 51 (1888), σσ. 173-188 On the western exterior wall of the Parthenon, south of the door, and at a considerable height from the ground, is a small … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, βυζαντινή τέχνη | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Ἡ μάχη στὴ Μουλβία γέφυρα (28-10-312)

Μὲ τὴ νίκη του αὐτὴ ὁ Κωνσταντίνος ἔγινε κυρίαρχος στὸ δυτικὸ κομμάτι τῆς Αυτοκρατορίας. Ἀπὸ τὶς πιὸ σημαντικὲς μάχες γιὰ τὴν ἔκβαση τοῦ εὐρωπαϊκοῦ πολιτισμοῦ.  

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ρωμαίοι | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Φίλαι

  Ὁ χάρτης τῆς περιοχῆς. Μὲ κόκκινο, τὸ βυθισμένο νησὶ καὶ ΒΔ τὸ νησὶ στὸ ὁποῖο μεταφέρθηκαν οἱ ἀρχαιότητες Χάρτης τῶν Φιλῶν:

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος | Tagged , , | Σχολιάστε

Μάρτυρες και Διοίκηση, του Μανώλη Γ. Βαρδή

Ή πως οι διωγμοί και το αίμα μετατρέπονται σε λόγους διοικητικής σταθερότητας και κοινωνικής ειρήνευσης. Είναι γνωστά τα βασανιστήρια και οι gothic ιστορίες αίματος που συναντάμε στα χριστιανικά μαρτυρολόγια. Ενδιαφέρει ότι αυτή η «μαύρη» πλευρά στην περίοδο της ύστερης ρωμαϊκής … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αναδημοσιεύσεις, θρησκεία | Tagged , , , | Σχολιάστε

Ὁ Παλλαδᾶς ταρίφας

Ἕλληνες ἐσμεν ἄνδρες ἐσποδωμένοι / νεκρῶν ἔχοντες ἐλπίδας τεθαμμένας˙ / ἀνεστράφη γάρ πάντα νῦν τά πράγματα ἔγραφε ὁ Παλλαδᾶς ἀναφερόμενος στοὺς μορφωμένους Ἐθνικούς, τοὺς Ἕλληνες ὅπως αὐτοαποκαλοῦνταν. Ὅμως σήμερα, οἱ παραπάνω στίχοι μποροῦν νὰ διαβαστοῦν σὰν νὰ ἀφοροῦσαν τοὺς σημερινοὺς … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ελλάδα, κοινωνία | Tagged , , | 1 σχόλιο

Ὁ βέβηλος καὶ παρθενοπίπης

Σὲ εἶδα ἐδῶ, ποὺ ἔκλαιγες, Μπότσαρη ἢ Ἐγνατίας μὲ Ἀριστοτέλους. Πέντε χρονάκια στὴ σχολή, οὔτε μία κουβέντα δὲν εἴπαμε, γιὰ τὰ μαθήματα. Δὲν ἔτυχε. Νὰ ἤξερα τότε ἢ τώρα τὸ ὄνομά σου, θὰ ἀστειεύεσαι. Ἀλλὰ σὲ εἶδα ἐδῶ ἢ ἀλλοῦ, … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ιστορίες, Ρωμανία, Σαν παραμύθια, κείμενα | Tagged , , | Σχολιάστε

Προσηλυτισμοί -καὶ ἡ ἄρνησή τους

Στὸν Βίο τοῦ ἅγιου Πορφύριου Γάζας, ἕνα κλασικὸ κείμενο γιὰ τὸν ἐκχριστιανισμὸ στὴν Ὕστερη Ἀρχαιότητα ἀναφέρονται λογιῶν-λογιῶν λόγοι προσηλυτισμοῦ τῶν παγανιστῶν, καθὼς καὶ διαφορετικὲς ἀντιδράσεις τῶν λαϊκῶν χριστιανῶν καὶ τοῦ ἐπισκόπου τους. Στὴ Γάζα, τὸ χριστιανικὸ ποίμνιο ἦταν μικρό, καὶ στὸ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, θρησκεία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Sins from outside

Ὁ Σενούθιος, ὄντας μοναχὸς ἀκόμη στὸ Λευκὸ Μοναστήρι, προτοῦ ἀναδειχθεῖ σὲ ἡγούμενό του, ἦρθε σὲ διαμάχη μὲ τὸν προηγούμενο ἡγούμενο. Ἡ αἰτία ἦταν οἱ ἁμαρτίες ποὺ γίνονταν καὶ ἐξαπλώνονταν μέσα στὸ μοναστήρι. Ὁ ἡγούμενος προσπάθησε νὰ καθησυχάσει τὸν Σενούθιο λέγοντάς … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Καταστροφὲς ἀρχαίων ναῶν / ἀγαλμάτων- ἀπαγόρευση θυσιῶν

The Archaeology of Late Antique Paganism (L. Lavan, εἰσαγωγή). Ἀπὸ τὶς σχετικὰ πρόσφατες (2011) ἔρευνες ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῶν καταστροφῶν. Τὸ προτείνω ἀνεπιφύλακτα, καθὼς σὲ αὐτὸ γράφουν πολὺ καλοὶ σύγχρονοι ἐρευνητὲς τῆς Ὕστερης Ἀρχαιότητας, καὶ ἐπικεντρώνεται -ὅπως δηλώνει κι ὁ τίτλος- … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Μικρά Ασία, Ρωμαίοι, Ρωμανία, ελληνορωμαϊκή τέχνη, θρησκεία | Tagged , , , , | 2 Σχόλια

Authority and the Sacred

Peter Brown   Στῶν κουφῶν τὴν πόρτα ὅσο θέλεις βρόντα:

Posted in παλιά και νέα θεότητα, Ύστερη Αρχαιότητα, Αναδημοσιεύσεις, θρησκεία | Tagged , , | 1 σχόλιο

Circumcelliones

Μιὰ ποὺ στὸ προηγούμενο ἄρθρο παρέθεσα τμῆμα ἄρθρου γιὰ τὸν μοναχισμὸ στὴ Δύση τῆς Ὕστερης Ἀρχαιότητας, καὶ μιὰ ποὺ στὸ ἕκτο προηγούμενο ἄρθρο σχολίασα ἕνα ἄρθρο στὸ ὁποῖο γινόταν λόγος γιὰ τὴ βία τῆς Ἐκκλησίας εἰς βάρος τῶν ἀλλόθρησκων κατὰ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Latin Monasticism

   

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Δύση, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Ὁ Μακάριος τῆς Ἀνταιόπολης κι ὁ Κόθος

Ὁ Μακάριος τῆς Tkow (Ἀνταιουπόλεως) ἦταν μονοφυσίτης Κόπτης τῆς Ἄνω Αἰγύπτου. Ὁ Σενούθιος εἶδε σὲ ὅραμα ὅτι θὰ γίνει μεγάλος ἅγιος. Κατὰ τὴν κοπτικὴ παράδοση, σκοτώθηκε ἀπὸ ἀπεσταλμένους τοῦ Μαρκιανοῦ λόγω τῆς ἄρνησής του νὰ δεχτεῖ τὶς ἀποφάσεις τῆς Χαλκηδόνας. … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ιστορίες, Σαν παραμύθια, θρησκεία | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

T. M. Shaw, Sex and sexual renunciation

Πηγή Γιατί γράφω «ἔλεος»; Ἐπειδὴ ἡ ἄποψη γιὰ τὸν πολιτισμὸ ὡς τὴν «(πραγματικὴ) φύση τοῦ ἀνθρώπου», σὲ ἀντίθεση μὲ τὴν βιολογικὴ φύση εἶναι τελείως ἐσφαλμένη, μεταμοντέρνα ἤ (μὲ παλαιὰ ὁρολογία) πλατωνική. Ἡ ἄποψη αὐτὴ θεωρεῖ τὴ βιολογικὴ φύση κακιά (ἀφοῦ τὴν ἀναδεικνύουν … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, θρησκεία | Tagged , , | Σχολιάστε

Σενούθιος (2)

Ἱστορίες ἀπὸ τοὺς Κόπτες. Ὁ Βίος τοῦ Σενούθιου ἀπὸ τὸν ὑποτακτικό του Βέσα. Ὁ Σενούθιος εἶχε συνοδεύσει τὸν ἅγιο Κύριλλο στὴν Κωνσταντινούπολη. Εἶχαν πάει μὲ τὸ πλοῖο, ἀπὸ τὴν Ἀλεξάνδρεια. Ὅταν, ὅμως, ἦρθε ὁ καιρὸς τοῦ γυρισμοῦ, οἱ ἄνθρωποι τοῦ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ιστορίες, Ισλάμ, Ινδία, Σαν παραμύθια | Tagged , , , | Σχολιάστε

Ἰουλιανός

Ὁ Ἰουλιανὸς βιαζόταν νὰ χτίσει τὸ Ναὸ τῶν Ἰουδαίων προτοῦ συμπληρωθεῖ τὸ 365 μ.Χ., διότι μιὰ παγανιστικὴ προφητεία, μᾶλλον τοῦ Πορφύριου, ἔλεγε ὅτι ἡ χριστιανικὴ πίστη θὰ ἐξαφανιστεῖ στὰ 365 χρόνια ἀπὸ τὴ γέννηση (ἢ τὴν ἀπαρχὴ τῆς λατρείας) τοῦ … Συνέχεια

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, Ιστορίες, ιστορία | Tagged , | 1 σχόλιο

Περὶ ἀγαλμάτων

Πάντα λυπόμουν τὸν οἶκτο τῶν πολιτικολογούντων πρὸς τοὺς ἀπολίτικους. Τοὺς τὸν ἐπέστρεφα διπλό. Γιατὶ οἱ κοινοὶ αὐτοὶ ἄνθρωποι νομίζουν ὅτι θὰ ἀλλάξει κάτι ἀποφασιστικὸ ἂν συγκροτηθεῖ μιὰ ἐπιτροπή, κι ἂν γίνει μιὰ γιγαντιαία πορεία· ἄν, γενικῶς, ποῦμε στὸν κόσμο, στοὺς … Συνέχεια

Posted in πολιτικά, Ύστερη Αρχαιότητα, Αρχαιότητα, Αριστερά | Tagged , , , | Σχολιάστε

Πορτραῖτα καὶ ἀγάλματα τῆς πρωτοβυζαντινῆς περιόδου

Ἀπὸ τὴν Ἀφροδισιάδα τῆς Μικρᾶς Ἀσίας καὶ τὴν Ἀλεξάνδρεια. 4ος καὶ 5ος αἰ. μ.Χ. Πηγή Τί πιὸ ὡραῖο! Νὰ εἶσαι ἄγαλμα στὸ δάσος

Posted in Ύστερη Αρχαιότητα, βυζαντινή τέχνη, ελληνορωμαϊκή τέχνη | Tagged , , , | Σχολιάστε

Description de l’égypte

 Ὁ τίτλος εἶναι ἀπὸ μιὰ πολύτομη (εἴκοσι τόμοι; ) περιγραφὴ τῆς Αἰγύπτου ἀπὸ τοὺς ἐπιστήμονες ποὺ πῆρε ὁ Ναπολέων μαζί του στὴν Αἴγυπτο κατὰ τὴν ἐκστρατεία του στὴ χώρα. Χάρτης τῆς Ἀλεξάνδρειας. Ἡ Ἀλεξάνδρεια τῆς Ὕστερης Ἀρχαιότητας ἦταν μικρότερη ἀπὸ … Συνέχεια

Posted in Άραβες, φωτογραφίες, Ύστερη Αρχαιότητα, Αίγυπτος, Ρωμαίοι, Ρωμανία, βυζαντινή αρχιτεκτονική | Tagged , , , | Σχολιάστε